Sách giáo khoa Toán 10 Tập một

Giải Bài 2.9 trang 31 SGK Toán 10

Bài tập cuối chương II   Đã kiểm chéo

Đề bài

Hình nào sau đây biểu diễn miền nghiệm của bất phương trình x−y<3x-y<3?

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 31 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Bốn hình A, B, C, D, mỗi hình là một hệ trục toạ độ Oxy với đường thẳng nét đứt (màu đỏ).
A. Đường thẳng đi qua (3; 0) và (0; 3) (tức x+y=3x+y=3, hệ số góc âm); miền gạch sọc là nửa mặt phẳng phía trên bên trái đường thẳng (chứa gốc O).
B. Đường thẳng đi qua (3; 0) và (0; 3) (tức x+y=3x+y=3, hệ số góc âm); miền gạch sọc là nửa mặt phẳng phía trên bên phải đường thẳng (không chứa gốc O).
C. Đường thẳng đi qua (3; 0) và (0; −3) (tức x−y=3x-y=3, hệ số góc dương); miền gạch sọc là nửa mặt phẳng phía trên bên trái đường thẳng (chứa gốc O).
D. Đường thẳng đi qua (3; 0) và (0; −3) (tức x−y=3x-y=3, hệ số góc dương); miền gạch sọc là nửa mặt phẳng phía dưới bên phải đường thẳng (không chứa gốc O).

Lời giải

Xét bất phương trình x−y<3x-y<3.

Bước 1. Vẽ đường thẳng bờ.
Đường thẳng bờ của miền nghiệm là d:x−y=3d: x-y=3.
Cho y=0⇒x=3y=0 \Rightarrow x=3, ta có điểm (3;0)(3;0).
Cho x=0⇒y=−3x=0 \Rightarrow y=-3, ta có điểm (0;−3)(0;-3).
Vậy dd đi qua (3;0)(3;0) và (0;−3)(0;-3) (hệ số góc dương). Vì bất phương trình có dấu << (nghiêm ngặt) nên dd được vẽ bằng nét đứt và không thuộc miền nghiệm. Hai hình A, B có bờ đi qua (3;0)(3;0) và (0;3)(0;3) (tức x+y=3x+y=3) nên bị loại; chỉ còn C và D có đúng bờ x−y=3x-y=3.

Bước 2. Xác định nửa mặt phẳng nghiệm.
Thay toạ độ gốc O(0;0)O(0;0) vào vế trái: 0−0=0<30-0=0<3 (đúng). Vậy O(0;0)O(0;0) là một nghiệm, nên miền nghiệm là nửa mặt phẳng chứa gốc toạ độ OO.

Bước 3. Đối chiếu hình.
- Hình C: miền gạch sọc ở phía trên bên trái dd, chứa OO → đúng.
- Hình D: miền gạch sọc ở phía dưới bên phải dd, không chứa OO → sai.

Kết luận: Hình C biểu diễn miền nghiệm của bất phương trình x−y<3x-y<3 (miền gạch sọc chứa OO, bờ x−y=3x-y=3 vẽ nét đứt không thuộc miền nghiệm).

Đáp số

C

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.