Giải Bài 2.16 trang 32 SGK Toán 10
Đề bài
Một công ty dự định chi tối đa 160 triệu đồng cho quảng cáo một sản phẩm mới trong một tháng trên các đài phát thanh và truyền hình. Biết cùng một thời lượng quảng cáo, số người mới quan tâm đến sản phẩm trên truyền hình gấp 8 lần trên đài phát thanh, tức là quảng cáo trên truyền hình có hiệu quả gấp 8 lần trên đài phát thanh.
Đài phát thanh chỉ nhận các quảng cáo có tổng thời lượng trong một tháng tối đa là 900 giây với chi phí là 80 nghìn đồng/giây. Đài truyền hình chỉ nhận các quảng cáo có tổng thời lượng trong một tháng tối đa là 360 giây với chi phí là 400 nghìn đồng/giây.
Công ty cần đặt thời gian quảng cáo trên các đài phát thanh và truyền hình như thế nào để hiệu quả nhất?
Gợi ý. Nếu coi hiệu quả khi quảng cáo 1 giây trên đài phát thanh là 1 (đơn vị) thì hiệu quả khi quảng cáo 1 giây trên đài truyền hình là 8 (đơn vị). Khi đó hiệu quả quảng cáo (giây) trên đài phát thanh và (giây) trên truyền hình là . Ta cần tìm giá trị lớn nhất của hàm với thoả mãn các điều kiện trong đề bài.
Lời giải
Lập mô hình. Gọi (giây) là thời lượng quảng cáo trên đài phát thanh và (giây) là thời lượng quảng cáo trên truyền hình trong một tháng. Điều kiện: .
Theo gợi ý, hiệu quả quảng cáo cần làm cho lớn nhất là
Các điều kiện ràng buộc.
- Chi phí: phát thanh nghìn/giây, truyền hình nghìn/giây; tổng chi tối đa triệu nghìn đồng:
- Đài phát thanh nhận tối đa giây: .
- Đài truyền hình nhận tối đa giây: .
Vậy ta cần tìm giá trị lớn nhất của trên miền nghiệm của hệ
Xác định miền nghiệm . Biểu diễn các bất phương trình trên mặt phẳng toạ độ, là miền đa giác (miền tô đậm) có các đỉnh:
- ,
- (giao của trục hoành với ),
- (giao của với : ),
- (giao của với : ),
- .
Tìm giá trị lớn nhất của . Vì là biểu thức bậc nhất nên giá trị lớn nhất (nếu có) đạt được tại một đỉnh của miền đa giác . Ta tính tại các đỉnh:
| Đỉnh | |
|---|---|
| | |
| | |
| | |
| | |
| | |
So sánh các giá trị, lớn nhất bằng , đạt tại .
Kiểm tra lại. Với : chi phí (nghìn đồng) triệu đồng (vừa đúng mức tối đa); , đều thoả mãn.
Kết luận. Công ty nên đặt thời lượng quảng cáo giây trên đài phát thanh và giây trên truyền hình; khi đó hiệu quả quảng cáo đạt lớn nhất là (đơn vị).
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.