Sách giáo khoa Toán 10 Tập hai

Giải Hoạt động 4 trang 7 SGK Toán 10

Bài 15. Hàm số   Đã kiểm chéo

Đề bài

Quan sát Hình 6.2 và cho biết những điểm nào sau đây nằm trên đồ thị của hàm số y=12x2y = \dfrac{1}{2}x^2:

(0;0),(2;2),(−2;2),(1;2),(−1;2)(0; 0), (2; 2), (-2; 2), (1; 2), (-1; 2).

Nêu nhận xét về mối quan hệ giữa hoành độ và tung độ của những điểm nằm trên đồ thị.

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 7 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hình 6.2: đồ thị parabol của hàm số y=12x2y = \dfrac{1}{2}x^2 trên mặt phẳng toạ độ Oxy, đỉnh tại gốc O, mở lên trên. Trên trục hoành đánh dấu các điểm −2,1,2-2, 1, 2; trên trục tung đánh dấu các giá trị 1,21, 2. Parabol đi qua các điểm (−2;2)(-2; 2) và (2;2)(2; 2).

Lời giải

Một điểm (x0;y0)(x_0; y_0) nằm trên đồ thị của hàm số y=12x2y = \dfrac{1}{2}x^2 khi và chỉ khi tọa độ của nó thỏa mãn công thức, tức là y0=12x02y_0 = \dfrac{1}{2}x_0^2. Ta lần lượt thay hoành độ của mỗi điểm vào biểu thức 12x2\dfrac{1}{2}x^2 rồi so sánh với tung độ.

a) Điểm (0;0)(0; 0): với x=0x = 0 thì 12⋅02=0\dfrac{1}{2}\cdot 0^2 = 0, bằng tung độ 00. Vậy điểm (0;0)(0; 0) nằm trên đồ thị.

b) Điểm (2;2)(2; 2): với x=2x = 2 thì 12⋅22=12⋅4=2\dfrac{1}{2}\cdot 2^2 = \dfrac{1}{2}\cdot 4 = 2, bằng tung độ 22. Vậy điểm (2;2)(2; 2) nằm trên đồ thị.

c) Điểm (−2;2)(-2; 2): với x=−2x = -2 thì 12⋅(−2)2=12⋅4=2\dfrac{1}{2}\cdot(-2)^2 = \dfrac{1}{2}\cdot 4 = 2, bằng tung độ 22. Vậy điểm (−2;2)(-2; 2) nằm trên đồ thị.

d) Điểm (1;2)(1; 2): với x=1x = 1 thì 12⋅12=12≠2\dfrac{1}{2}\cdot 1^2 = \dfrac{1}{2} \neq 2. Vậy điểm (1;2)(1; 2) không nằm trên đồ thị.

e) Điểm (−1;2)(-1; 2): với x=−1x = -1 thì 12⋅(−1)2=12≠2\dfrac{1}{2}\cdot(-1)^2 = \dfrac{1}{2} \neq 2. Vậy điểm (−1;2)(-1; 2) không nằm trên đồ thị.

Kết luận: Các điểm nằm trên đồ thị của hàm số y=12x2y = \dfrac{1}{2}x^2 là (0;0)(0; 0), (2;2)(2; 2) và (−2;2)(-2; 2).

Nhận xét: Với mỗi điểm nằm trên đồ thị, tung độ luôn bằng nửa bình phương của hoành độ, tức là y=12x2y = \dfrac{1}{2}x^2. Do đó hai điểm có hoành độ đối nhau (như (2;2)(2; 2) và (−2;2)(-2; 2)) thì có cùng tung độ, nghĩa là đồ thị nhận trục tung OyOy làm trục đối xứng.

Đáp số

Các điểm nằm trên đồ thị: (0;0)(0; 0), (2;2)(2; 2), (−2;2)(-2; 2); nhận xét: y=12x2y = \dfrac{1}{2}x^2 (tung độ bằng nửa bình phương hoành độ, đồ thị đối xứng qua OyOy)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.