Giải Hoạt động 4 trang 20 SGK Toán 10
Đề bài
Nêu nội dung thay vào ô có dấu "?" trong bảng sau cho thích hợp.
• Trường hợp
| | | | |
|---|---|---|---|
| Dạng đồ thị | Parabol mở lên, nằm hoàn toàn phía trên trục | Parabol mở lên, tiếp xúc trục tại điểm có hoành độ | Parabol mở lên, cắt trục tại hai điểm có hoành độ , |
| Vị trí của đồ thị so với trục | Đồ thị nằm hoàn toàn phía trên trục . | Đồ thị nằm phía trên trục và tiếp xúc với trục tại điểm có hoành độ . | – Đồ thị nằm phía trên trục khi hoặc .
– Đồ thị nằm phía dưới trục khi . |
Bảng xét dấu tam thức bậc hai trường hợp , gồm ba cột ứng với , , và hai hàng "Dạng đồ thị" (các parabol mở lên) và "Vị trí của đồ thị so với trục ". Các ô dấu "?" cần điền chính là nội dung mô tả vị trí đồ thị so với trục trong mỗi trường hợp.
Lời giải
Phân tích. Xét tam thức bậc hai với . Khi đó parabol có bề lõm quay lên trên. Vị trí của đồ thị so với trục phụ thuộc vào dấu của biệt thức . Ta điền nội dung vào các ô dấu "?" ở hàng "Vị trí của đồ thị so với trục " trong từng trường hợp như sau.
a) Trường hợp : Parabol không cắt trục và vì mở lên nên nằm hoàn toàn phía trên trục .
→ Điền: *Đồ thị nằm hoàn toàn phía trên trục * (tức với mọi ).
b) Trường hợp : Parabol tiếp xúc với trục tại điểm có hoành độ , phần còn lại nằm phía trên trục .
→ Điền: *Đồ thị nằm phía trên trục và tiếp xúc với trục tại điểm có hoành độ * (tức với mọi và ).
c) Trường hợp : Parabol cắt trục tại hai điểm phân biệt có hoành độ . Vì parabol mở lên nên:
– Đồ thị nằm phía trên trục khi hoặc (tức ).
– Đồ thị nằm phía dưới trục khi (tức ).
Kết luận. Với : nếu thì đồ thị luôn nằm trên trục ; nếu thì đồ thị nằm trên trục và tiếp xúc tại ; nếu thì đồ thị nằm trên trục khi hoặc và nằm dưới trục khi .
Đáp số
Lưu ý: đề có thể thiếu phần cuối (chạy sang trang)
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.