Giải Bài 4.20 trang 65 SGK Toán 10
Đề bài
Trong Hình 4.38, quân mã đang ở vị trí có toạ độ . Hỏi sau một nước đi, quân mã có thể đến những vị trí nào?
Hình 4.38: Bàn cờ vua đặt trong hệ trục toạ độ , trục và trục chia ô từ 1 đến 7. Trên bàn cờ có các quân cờ, trong đó quân mã (hình con ngựa) nằm ở ô có toạ độ . (Các quân cờ khác được đặt rải rác trên bàn cờ chỉ mang tính minh hoạ.) Mỗi ô vuông ứng với một đơn vị toạ độ.
Lời giải
Phân tích nước đi của quân mã.
Theo luật cờ vua, mỗi nước đi quân mã nhảy theo hình chữ L: dịch 1 ô theo một trục và 2 ô theo trục kia. Nếu coi nước đi là một vectơ nối vị trí cũ với vị trí mới thì chỉ có thể là một trong tám vectơ sau:
Tìm các vị trí đến.
Quân mã đang ở điểm . Vị trí sau một nước đi là điểm sao cho , tức có toạ độ với là một trong tám vectơ trên. Lần lượt cộng toạ độ ta được 8 điểm:
Loại các điểm nằm ngoài bàn cờ.
Bàn cờ chỉ gồm các ô có hoành độ và tung độ từ đến (các số đều phải ). Do đó loại các điểm có toạ độ bằng hoặc âm:
- đều nằm ngoài bàn cờ → loại.
Còn lại ba vị trí hợp lệ: .
Kết luận.
Sau một nước đi, từ ô quân mã có thể đến một trong ba vị trí: , , .
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.