Sách giáo khoa Toán 10 Tập hai

Giải Câu hỏi trang 80 SGK Toán 10

Bài 27. Thực hành tính xác suất theo định nghĩa cổ điển   Đã kiểm chéo

Đề bài

Từ định nghĩa cổ điển của xác suất, hãy chứng minh các nhận xét trên.

Lời giải

Nhắc lại định nghĩa cổ điển của xác suất. Xét một phép thử có không gian mẫu Ω\Omega gồm hữu hạn kết quả đồng khả năng. Với mỗi biến cố EE (là một tập con của Ω\Omega), xác suất của EE được tính bởi

P(E)=n(E)n(Ω),P(E)=\dfrac{n(E)}{n(\Omega)},

trong đó n(E)n(E) là số kết quả thuận lợi cho EE và n(Ω)n(\Omega) là số kết quả có thể xảy ra của phép thử. Vì phép thử luôn có ít nhất một kết quả nên n(Ω)>0n(\Omega)>0, do đó phép chia luôn thực hiện được.

a) Với mọi biến cố EE, ta luôn có 0≤P(E)≤10\le P(E)\le 1.

Vì EE là một tập con của không gian mẫu, tức E⊂ΩE\subset\Omega, nên số phần tử của EE không thể âm và không vượt quá số phần tử của Ω\Omega:

0≤n(E)≤n(Ω).0\le n(E)\le n(\Omega).

Chia cả ba vế của dãy bất đẳng thức trên cho số dương n(Ω)>0n(\Omega)>0 (chiều bất đẳng thức không đổi), ta được

0n(Ω)≤n(E)n(Ω)≤n(Ω)n(Ω) ⟺ 0≤P(E)≤1.\dfrac{0}{n(\Omega)}\le \dfrac{n(E)}{n(\Omega)}\le \dfrac{n(\Omega)}{n(\Omega)}\ \Longleftrightarrow\ 0\le P(E)\le 1.

Vậy 0≤P(E)≤10\le P(E)\le 1 (đpcm).

b) Xác suất của biến cố chắc chắn bằng 11, tức P(Ω)=1P(\Omega)=1.

Biến cố chắc chắn là biến cố luôn xảy ra trong mọi lần thực hiện phép thử, nó được mô tả bởi chính không gian mẫu Ω\Omega. Khi đó mọi kết quả của phép thử đều là kết quả thuận lợi cho nó, nên

n(Ω)=n(Ω).n(\Omega)=n(\Omega).

Suy ra

P(Ω)=n(Ω)n(Ω)=1.P(\Omega)=\dfrac{n(\Omega)}{n(\Omega)}=1.

Vậy P(Ω)=1P(\Omega)=1 (đpcm).

c) Xác suất của biến cố không thể bằng 00, tức P(∅)=0P(\varnothing)=0.

Biến cố không thể là biến cố không bao giờ xảy ra, nó được mô tả bởi tập rỗng ∅\varnothing. Tập rỗng không chứa kết quả nào nên số kết quả thuận lợi cho nó bằng 00:

n(∅)=0.n(\varnothing)=0.

Suy ra

P(∅)=n(∅)n(Ω)=0n(Ω)=0.P(\varnothing)=\dfrac{n(\varnothing)}{n(\Omega)}=\dfrac{0}{n(\Omega)}=0.

Vậy P(∅)=0P(\varnothing)=0 (đpcm).

Đáp số

đpcmđpcmđpcm

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.