Sách giáo khoa Toán 10 Tập hai

Giải Bài 7 trang 95 SGK Toán 10

Bài tập ôn tập cuối năm   Đã kiểm chéo

Đề bài

Cho các mệnh đề:

PP: "Tam giác ABCABC là tam giác vuông tại AA";

QQ: "Tam giác ABCABC có các cạnh thoả mãn AB2+AC2=BC2AB^2 + AC^2 = BC^2".

a) Hãy phát biểu các mệnh đề: P⇒QP \Rightarrow Q, Q⇒PQ \Rightarrow P, P⇔QP \Leftrightarrow Q, P‾⇒Q‾\overline{P} \Rightarrow \overline{Q}. Xét tính đúng sai của các mệnh đề này.

b) Dùng các khái niệm "điều kiện cần" và "điều kiện đủ" để diễn tả mệnh đề P⇒QP \Rightarrow Q.

c) Gọi XX là tập hợp các tam giác ABCABC vuông tại AA, YY là tập hợp các tam giác ABCABC có trung tuyến AM=12BCAM = \dfrac{1}{2}BC. Nêu mối quan hệ giữa hai tập hợp XX và YY.

Lời giải

a) Phát biểu các mệnh đề và xét tính đúng sai

P⇒QP \Rightarrow Q: "Nếu tam giác ABCABC vuông tại AA thì AB2+AC2=BC2AB^2 + AC^2 = BC^2."

Đây chính là định lí Pythagore, nên mệnh đề đúng.

Q⇒PQ \Rightarrow P: "Nếu tam giác ABCABC có AB2+AC2=BC2AB^2 + AC^2 = BC^2 thì tam giác ABCABC vuông tại AA."

Đây là định lí Pythagore đảo, nên mệnh đề đúng.

P⇔QP \Leftrightarrow Q: "Tam giác ABCABC vuông tại AA khi và chỉ khi AB2+AC2=BC2AB^2 + AC^2 = BC^2."

Vì cả P⇒QP \Rightarrow Q và Q⇒PQ \Rightarrow P đều đúng nên mệnh đề tương đương đúng.

P‾⇒Q‾\overline{P} \Rightarrow \overline{Q}: "Nếu tam giác ABCABC không vuông tại AA thì AB2+AC2≠BC2AB^2 + AC^2 \neq BC^2."

Mệnh đề P‾⇒Q‾\overline{P} \Rightarrow \overline{Q} là mệnh đề phản đảo của Q⇒PQ \Rightarrow P, mà Q⇒PQ \Rightarrow P đúng nên P‾⇒Q‾\overline{P} \Rightarrow \overline{Q} cũng đúng.

b) Diễn tả P⇒QP \Rightarrow Q bằng "điều kiện cần" và "điều kiện đủ"

Vì P⇒QP \Rightarrow Q nên:

- "Tam giác ABCABC vuông tại AA" là điều kiện đủ để "AB2+AC2=BC2AB^2 + AC^2 = BC^2".
- "AB2+AC2=BC2AB^2 + AC^2 = BC^2" là điều kiện cần để "tam giác ABCABC vuông tại AA".

Gộp lại: "Để tam giác ABCABC có AB2+AC2=BC2AB^2 + AC^2 = BC^2, điều kiện đủ là tam giác đó vuông tại AA."

c) Mối quan hệ giữa XX và YY

Gọi MM là trung điểm cạnh BCBC, khi đó AMAM là trung tuyến ứng với cạnh BCBC.

Ta có tính chất: *Một tam giác là tam giác vuông tại AA khi và chỉ khi trung tuyến AMAM ứng với cạnh BCBC bằng nửa cạnh BCBC*, tức là

Tam giác ABC vuông tại A  ⟺  AM=12BC.\text{Tam giác } ABC \text{ vuông tại } A \;\Longleftrightarrow\; AM = \dfrac{1}{2}BC.

Do đó mỗi tam giác thuộc XX thì cũng thuộc YY và ngược lại.

Vậy X=YX = Y (hai tập hợp bằng nhau).

Đáp số

a) P⇒QP\Rightarrow Q đúng; Q⇒PQ\Rightarrow P đúng; P⇔QP\Leftrightarrow Q đúng; P‾⇒Q‾\overline{P}\Rightarrow\overline{Q} đúngb) PP là điều kiện đủ để có QQ; QQ là điều kiện cần để có PPc) X=YX = Y

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.