Giải Bài 3.15 trang 69 SGK Toán 11
Đề bài
Một bảng xếp hạng đã tính điểm chuẩn hoá cho chỉ số nghiên cứu của một số trường đại học ở Việt Nam và thu được kết quả sau:
| Điểm | Dưới 20 | [20; 30) | [30; 40) | [40; 60) | [60; 80) | [80; 100) |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Số trường | 4 | 19 | 6 | 2 | 3 | 1 |
Xác định điểm ngưỡng để đưa ra danh sách 25% trường đại học có chỉ số nghiên cứu tốt nhất Việt Nam.
Lời giải
Phân tích đề bài.
Để chọn ra trường có chỉ số nghiên cứu tốt nhất (điểm cao nhất), ta cần tìm điểm ngưỡng mà phía trên nó có số trường, tức phía dưới có số trường. Đó chính là tứ phân vị thứ ba của mẫu số liệu ghép nhóm.
Bước 1. Tổng số trường và bảng tần số tích luỹ.
Tổng số trường:
Lập tần số tích luỹ (cộng dồn từ nhóm đầu):
| Nhóm | Tần số | Tần số tích luỹ |
|---|---|---|
| Dưới 20 | 4 | 4 |
| | 19 | 23 |
| | 6 | 29 |
| | 2 | 31 |
| | 3 | 34 |
| | 1 | 35 |
Bước 2. Xác định nhóm chứa .
Tứ phân vị thứ ba ứng với vị trí
Vì nên nằm trong nhóm .
Ta có: đầu mút trái ; tần số tích luỹ của nhóm trước nhóm chứa là ; tần số nhóm chứa là ; độ dài nhóm .
Bước 3. Áp dụng công thức tứ phân vị thứ ba.
Bước 4. Kết luận.
Điểm ngưỡng cần tìm là . Vậy để lập danh sách trường đại học có chỉ số nghiên cứu tốt nhất, ta chọn các trường có điểm chuẩn hoá từ khoảng trở lên.
Kiểm tra lại. Số trường có điểm từ trở lên là trường (chiếm ); số trường từ trở lên là trường (chiếm ). Mốc nằm giữa hai tỉ lệ này, nên ngưỡng (nằm trong nhóm ) là hợp lí.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.