Sách giáo khoa Toán 11 Tập hai

Giải Câu hỏi trang 20 SGK Toán 11

Bài 21. Phương trình, bất phương trình mũ và lôgarit   Đã kiểm chéo

Đề bài

Giả sử giá trị còn lại (tính theo triệu đồng) của một chiếc ô tô sau tt năm sử dụng được mô hình hoá bằng công thức:
V(t)=780⋅(0,905)t.V(t) = 780 \cdot (0,905)^t.
Hỏi nếu theo mô hình này, sau bao nhiêu năm sử dụng thì giá trị của chiếc ô tô đó còn lại không quá 300 triệu đồng? (Làm tròn kết quả đến hàng đơn vị).

Lời giải

Phân tích. Giá trị còn lại của ô tô sau tt năm là V(t)=780⋅(0,905)tV(t) = 780\cdot(0{,}905)^t (triệu đồng). Ta cần tìm tt để giá trị còn lại *không quá* 300300 triệu đồng, tức là:

V(t)≤300.V(t) \le 300.

Lập bất phương trình mũ.

780⋅(0,905)t≤300.780\cdot(0{,}905)^t \le 300.

Chia hai vế cho 780>0780>0:

(0,905)t≤300780=513.(0{,}905)^t \le \dfrac{300}{780} = \dfrac{5}{13}.

Giải bất phương trình. Lấy lôgarit hai vế (lôgarit cơ số 1010). Vì cơ số 0<0,905<10<0{,}905<1 nên hàm số mũ nghịch biến; khi lấy log⁡\log hai vế và chia cho log⁡0,905<0\log 0{,}905 < 0 thì chiều bất phương trình đổi:

t≥log⁡0,905513=log⁡513log⁡0,905≈−0,4149−0,0434≈9,57.t \ge \log_{0{,}905}\dfrac{5}{13} = \dfrac{\log\dfrac{5}{13}}{\log 0{,}905} \approx \dfrac{-0{,}4149}{-0{,}0434} \approx 9{,}57.

Vậy phải sau khoảng 9,579{,}57 năm thì giá trị xe mới còn lại không quá 300300 triệu đồng. Làm tròn đến hàng đơn vị, ta được t≈10t \approx 10 (năm).

Kiểm tra lại.
- Với t=9t = 9: V(9)=780⋅(0,905)9≈780⋅0,4072≈317,6>300V(9) = 780\cdot(0{,}905)^9 \approx 780\cdot 0{,}4072 \approx 317{,}6 > 300 (vẫn còn quá 300300).
- Với t=10t = 10: V(10)=780⋅(0,905)10≈780⋅0,3685≈287,4≤300V(10) = 780\cdot(0{,}905)^{10} \approx 780\cdot 0{,}3685 \approx 287{,}4 \le 300 (đạt yêu cầu).

Kết quả phù hợp.

Kết luận. Theo mô hình này, sau khoảng 1010 năm sử dụng thì giá trị của chiếc ô tô còn lại không quá 300300 triệu đồng.

Đáp số

Sau khoảng 10 năm sử dụng (t ≈ 9,57 năm)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.