Sách giáo khoa Toán 11 Tập hai

Giải Bài 6.20 trang 24 SGK Toán 11

Bài 21. Phương trình, bất phương trình mũ và lôgarit   Đã kiểm chéo

Đề bài

Giải các phương trình sau:

a) 3x−1=273^{x-1} = 27;

b) 1002x2−3=0,12x2−18100^{2x^2-3} = 0{,}1^{2x^2-18};

c) 3 e3x=1\sqrt{3}\,e^{3x} = 1;

d) 5x=32x+15^x = 3^{2x+1}.

Lời giải

a) 3x−1=273^{x-1}=27.

Ta có 27=3327=3^3 nên phương trình trở thành:
3x−1=33⇔x−1=3⇔x=4.3^{x-1}=3^3 \Leftrightarrow x-1=3 \Leftrightarrow x=4.

Vậy phương trình có nghiệm x=4x=4.

b) 1002x2−3=0,12x2−18100^{2x^2-3}=0{,}1^{2x^2-18}.

Đưa hai vế về cùng cơ số 1010: 100=102100=10^2 và 0,1=10−10{,}1=10^{-1}. Khi đó:
102(2x2−3)=10−(2x2−18)⇔104x2−6=10−2x2+18.10^{2(2x^2-3)}=10^{-(2x^2-18)} \Leftrightarrow 10^{4x^2-6}=10^{-2x^2+18}.
Suy ra:
4x2−6=−2x2+18⇔6x2=24⇔x2=4⇔x=±2.4x^2-6=-2x^2+18 \Leftrightarrow 6x^2=24 \Leftrightarrow x^2=4 \Leftrightarrow x=\pm 2.

Vậy phương trình có hai nghiệm x=2x=2 và x=−2x=-2.

c) 3 e3x=1\sqrt{3}\,e^{3x}=1.

e3x=13=3−12.e^{3x}=\dfrac{1}{\sqrt{3}}=3^{-\frac12}.
Lấy lôgarit tự nhiên hai vế:
3x=ln⁡ ⁣(3−12)=−12ln⁡3⇔x=−16ln⁡3≈−0,18.3x=\ln\!\left(3^{-\frac12}\right)=-\dfrac12\ln 3 \Leftrightarrow x=-\dfrac{1}{6}\ln 3\approx -0{,}18.

Vậy phương trình có nghiệm x=−16ln⁡3x=-\dfrac{1}{6}\ln 3.

d) 5x=32x+15^x=3^{2x+1}.

Lấy lôgarit tự nhiên hai vế:
xln⁡5=(2x+1)ln⁡3⇔xln⁡5=2xln⁡3+ln⁡3.x\ln 5=(2x+1)\ln 3 \Leftrightarrow x\ln 5=2x\ln 3+\ln 3.
Chuyển vế, nhóm xx:
x(ln⁡5−2ln⁡3)=ln⁡3⇔x=ln⁡3ln⁡5−2ln⁡3=ln⁡3ln⁡59=log⁡593≈−1,87.x(\ln 5-2\ln 3)=\ln 3 \Leftrightarrow x=\dfrac{\ln 3}{\ln 5-2\ln 3}=\dfrac{\ln 3}{\ln\frac{5}{9}}=\log_{\frac{5}{9}}3\approx -1{,}87.

Vậy phương trình có nghiệm x=log⁡593x=\log_{\frac{5}{9}}3.

Đáp số

x = 4x = 2 hoặc x = -2x = -\dfrac{1}{6}\ln 3 \approx -0,18x = \log_{\frac{5}{9}}3 \approx -1,87

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.