Sách giáo khoa Toán 11 Tập hai

Giải Bài 13 trang 106 SGK Toán 11

Bài tập ôn tập cuối năm   Đã kiểm chéo

Đề bài

Cho tứ diện đều ABCDABCD có cạnh bằng aa. Gọi MM, NN lần lượt là trung điểm của cạnh ACAC và cạnh ADAD. Thể tích khối chóp B.CMNDB.CMND bằng
A. a3212\dfrac{a^3\sqrt{2}}{12}.
B. a3216\dfrac{a^3\sqrt{2}}{16}.
C. a3224\dfrac{a^3\sqrt{2}}{24}.
D. a328\dfrac{a^3\sqrt{2}}{8}.

Lời giải

Phân tích hình. Tứ diện đều ABCDABCD cạnh aa có thể tích
VABCD=a3212.V_{ABCD}=\frac{a^3\sqrt{2}}{12}.

Coi BB là đỉnh, mặt ACDACD là đáy. Khi đó
VABCD=13 SACD⋅d(B,(ACD)).V_{ABCD}=\frac{1}{3}\,S_{ACD}\cdot d\big(B,(ACD)\big).

Xét khối chóp B.CMNDB.CMND. Bốn điểm C,M,N,DC,M,N,D đều nằm trong mặt phẳng (ACD)(ACD) (vì M∈ACM\in AC, N∈ADN\in AD), nên tứ giác CMNDCMND là một hình phẳng nằm trong mặt (ACD)(ACD). Do đó chóp B.CMNDB.CMND có cùng đỉnh BB và cùng chiều cao d(B,(ACD))d\big(B,(ACD)\big) như tứ diện ABCDABCD.

So sánh diện tích đáy. Tứ giác CMNDCMND chính là tam giác ACDACD bỏ đi tam giác AMNAMN. Vì M,NM,N là trung điểm AC,ADAC,AD nên △AMN\triangle AMN đồng dạng △ACD\triangle ACD với tỉ số 12\dfrac12, suy ra
SAMN=(12)2SACD=14SACD.S_{AMN}=\left(\frac12\right)^2 S_{ACD}=\frac14 S_{ACD}.
Vậy
SCMND=SACD−SAMN=SACD−14SACD=34 SACD.S_{CMND}=S_{ACD}-S_{AMN}=S_{ACD}-\frac14 S_{ACD}=\frac34\,S_{ACD}.

Tính thể tích. Vì cùng chiều cao hạ từ BB nên
VB.CMND=SCMNDSACD⋅VABCD=34⋅a3212=a3216.V_{B.CMND}=\frac{S_{CMND}}{S_{ACD}}\cdot V_{ABCD}=\frac34\cdot\frac{a^3\sqrt{2}}{12}=\frac{a^3\sqrt{2}}{16}.

Kết luận: chọn đáp án B.

Đáp số

B. a3216\dfrac{a^3\sqrt{2}}{16}

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.