Sách giáo khoa Toán 11 Tập một

Giải Bài 5.27 trang 124 SGK Toán 11

Bài tập cuối chương V   Đã kiểm chéo

Đề bài

Viết các số thập phân vô hạn tuần hoàn sau đây dưới dạng phân số:

a) 1,(01)1,(01);

b) 5,(132)5,(132).

Lời giải

a) 1,(01)1,(01)

Ta có:

1,(01)=1+0,(01)=1+0,0101…1,(01) = 1 + 0,(01) = 1 + 0,0101\ldots

Phần thập phân vô hạn tuần hoàn 0,(01)0,(01) là tổng của cấp số nhân lùi vô hạn với số hạng đầu u1=1100u_1 = \dfrac{1}{100} và công bội q=1100q = \dfrac{1}{100} (vì ∣q∣<1|q| < 1):

0,(01)=1100+11002+11003+⋯=u11−q=11001−1100=110099100=1990,(01) = \frac{1}{100} + \frac{1}{100^2} + \frac{1}{100^3} + \cdots = \frac{u_1}{1 - q} = \frac{\dfrac{1}{100}}{1 - \dfrac{1}{100}} = \frac{\dfrac{1}{100}}{\dfrac{99}{100}} = \frac{1}{99}

Vậy:

1,(01)=1+199=99+199=100991,(01) = 1 + \frac{1}{99} = \frac{99 + 1}{99} = \frac{100}{99}

*Kiểm tra:* 10099=1,0101…=1,(01)\dfrac{100}{99} = 1,0101\ldots = 1,(01) ✓

b) 5,(132)5,(132)

Ta có:

5,(132)=5+0,(132)=5+0,132132…5,(132) = 5 + 0,(132) = 5 + 0,132132\ldots

Phần thập phân vô hạn tuần hoàn 0,(132)0,(132) là tổng của cấp số nhân lùi vô hạn với số hạng đầu u1=1321000u_1 = \dfrac{132}{1000} và công bội q=11000q = \dfrac{1}{1000} (vì ∣q∣<1|q| < 1):

0,(132)=1321000+13210002+⋯=u11−q=13210001−11000=13210009991000=132999=443330,(132) = \frac{132}{1000} + \frac{132}{1000^2} + \cdots = \frac{u_1}{1 - q} = \frac{\dfrac{132}{1000}}{1 - \dfrac{1}{1000}} = \frac{\dfrac{132}{1000}}{\dfrac{999}{1000}} = \frac{132}{999} = \frac{44}{333}

Vậy:

5,(132)=5+44333=5⋅333+44333=1665+44333=17093335,(132) = 5 + \frac{44}{333} = \frac{5 \cdot 333 + 44}{333} = \frac{1665 + 44}{333} = \frac{1709}{333}

*Kiểm tra:* 1709333=5,132132…=5,(132)\dfrac{1709}{333} = 5,132132\ldots = 5,(132) ✓

Đáp số

1,(01)=100991,(01) = \dfrac{100}{99}5,(132)=17093335,(132) = \dfrac{1709}{333}

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.