Sách giáo khoa Toán 12 Tập một

Giải Vận dụng 2 trang 64 SGK Toán 12

Bài 6. Vectơ trong không gian   Đã kiểm chéo

Đề bài

Để theo dõi hành trình của một chiếc máy bay, ta có thể lập hệ toạ độ OxyzOxyz có gốc OO trùng với vị trí của trung tâm kiểm soát không lưu, mặt phẳng (Oxy)(Oxy) trùng với mặt đất (được coi là phẳng) với trục OxOx hướng về phía tây, trục OyOy hướng về phía nam và trục OzOz hướng thẳng đứng lên trời (H.2.43). Sau khi cất cánh và đạt độ cao nhất định, chiếc máy bay duy trì hướng bay về phía nam với tốc độ không đổi là 890 km/h trong nửa giờ. Xác định toạ độ của vectơ biểu diễn độ dịch chuyển của chiếc máy bay trong nửa giờ đó đối với hệ toạ độ đã chọn, biết rằng đơn vị đo trong không gian OxyzOxyz được lấy theo kilômét.

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 64 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hình 2.43: Ảnh một tháp kiểm soát không lưu ở sân bay với hệ trục toạ độ OxyzOxyz đặt chồng lên: gốc OO ở vị trí đài kiểm soát, trục OzOz hướng thẳng đứng lên trời, trục OyOy hướng sang phải (về phía nam), trục OxOx hướng chếch xuống phía trước (về phía tây). Có hình một chiếc máy bay đang bay trên nền trời.

Lời giải

Phân tích chuyển động.

Máy bay bay theo hướng nam với tốc độ không đổi 890890 km/h trong nửa giờ, đồng thời duy trì độ cao (bay ngang, không lên xuống).

Quãng đường dịch chuyển.

Độ lớn của độ dịch chuyển bằng quãng đường máy bay bay được trong nửa giờ:
d=890×12=445 (km).d = 890 \times \frac{1}{2} = 445 \ (\text{km}).

Xác định các thành phần toạ độ của vectơ độ dịch chuyển u⃗\vec{u}.

Gọi u⃗\vec{u} là vectơ biểu diễn độ dịch chuyển của máy bay.

- Trục OxOx hướng về phía tây: máy bay không dịch chuyển theo hướng đông–tây nên thành phần theo OxOx bằng 00.
- Trục OyOy hướng về phía nam: máy bay bay đúng về phía nam một đoạn 445445 km, tức là cùng hướng OyOy, nên thành phần theo OyOy bằng 445445.
- Trục OzOz hướng thẳng đứng lên trời: máy bay giữ nguyên độ cao nên thành phần theo OzOz bằng 00.

Vậy toạ độ của vectơ độ dịch chuyển là:
u⃗=(0;445;0).\vec{u} = (0; 445; 0).

Kiểm tra. Độ lớn ∣u⃗∣=02+4452+02=445|\vec{u}| = \sqrt{0^2 + 445^2 + 0^2} = 445 km, đúng bằng quãng đường bay trong nửa giờ.

Đáp số

u⃗=(0;445;0)\vec{u} = (0; 445; 0)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.