Sách giáo khoa Toán 6 Tập hai

Giải Bài 6.14 trang 14 SGK Toán 6

Bài 24. So sánh phân số. Hỗn số dương   Đã kiểm chéo

Đề bài

Quy đồng mẫu các phân số sau:
57\dfrac{5}{7}; −321\dfrac{-3}{21}; −815\dfrac{-8}{15}.

Lời giải

Phân tích đề. Ta cần quy đồng mẫu ba phân số 57\dfrac{5}{7}; −321\dfrac{-3}{21}; −815\dfrac{-8}{15}. Trước hết rút gọn các phân số chưa tối giản và đưa về mẫu dương.

Bước 1. Rút gọn.

−321=−3:321:3=−17.\dfrac{-3}{21}=\dfrac{-3:3}{21:3}=\dfrac{-1}{7}.

Hai phân số còn lại 57\dfrac{5}{7} và −815\dfrac{-8}{15} đã tối giản và có mẫu dương.

Vậy ta quy đồng ba phân số: 57\dfrac{5}{7}; −17\dfrac{-1}{7}; −815\dfrac{-8}{15}.

Bước 2. Tìm mẫu chung.

Mẫu chung là BCNN của 77 và 1515. Vì 77 và 1515 không có ước chung nào khác 11 nên:

BCNN(7;15)=7⋅15=105.\text{BCNN}(7;15)=7\cdot 15=105.

Bước 3. Tìm thừa số phụ.

105:7=15;105:7=15;105:15=7.105:7=15;\qquad 105:7=15;\qquad 105:15=7.

Bước 4. Nhân cả tử và mẫu với thừa số phụ.

57=5⋅157⋅15=75105;\dfrac{5}{7}=\dfrac{5\cdot 15}{7\cdot 15}=\dfrac{75}{105};

−17=−1⋅157⋅15=−15105;\dfrac{-1}{7}=\dfrac{-1\cdot 15}{7\cdot 15}=\dfrac{-15}{105};

−815=−8⋅715⋅7=−56105.\dfrac{-8}{15}=\dfrac{-8\cdot 7}{15\cdot 7}=\dfrac{-56}{105}.

Kiểm tra lại. Rút gọn ngược: 75105=57\dfrac{75}{105}=\dfrac{5}{7} (chia cho 1515); −15105=−17=−321\dfrac{-15}{105}=\dfrac{-1}{7}=\dfrac{-3}{21} (chia cho 1515); −56105=−815\dfrac{-56}{105}=\dfrac{-8}{15} (chia cho 77). Cả ba đều khớp với đề, và ba phân số mới có cùng mẫu 105105.

Kết luận. Sau khi quy đồng, ba phân số lần lượt là:

75105;−15105;−56105.\dfrac{75}{105};\qquad \dfrac{-15}{105};\qquad \dfrac{-56}{105}.

Đáp số

75/105; -15/105; -56/105

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.