Sách giáo khoa Toán 7 Tập hai

Giải Bài 6.26 trang 18 SGK Toán 7

Bài 23. Đại lượng tỉ lệ nghịch   Đã kiểm chéo

Đề bài

Ba đội máy cày làm trên ba cánh đồng cùng diện tích. Đội thứ nhất hoàn thành công việc trong 4 ngày, đội thứ hai trong 6 ngày và đội thứ ba trong 8 ngày. Hỏi mỗi đội có mấy máy cày, biết rằng số máy của đội thứ nhất nhiều hơn số máy của đội thứ hai là 2 máy và năng suất của các máy như nhau?

Lời giải

Gọi số máy cày của đội thứ nhất, thứ hai, thứ ba lần lượt là xx, yy, zz (máy), với x,y,zx, y, z là các số nguyên dương.

Vì ba cánh đồng có cùng diện tích và các máy có năng suất như nhau nên lượng công việc mỗi đội làm là như nhau. Do đó số máy cày của mỗi đội và số ngày hoàn thành công việc là hai đại lượng tỉ lệ nghịch:

4x=6y=8z.4x = 6y = 8z.

Chia cả ba tích cho 2424, ta được:

x14=y16=z18.\frac{x}{\frac{1}{4}} = \frac{y}{\frac{1}{6}} = \frac{z}{\frac{1}{8}}.

Theo đề bài, số máy của đội thứ nhất nhiều hơn đội thứ hai là 22 máy, tức x−y=2x - y = 2.

Áp dụng tính chất của dãy tỉ số bằng nhau:

x14=y16=x−y14−16=2112=24.\frac{x}{\frac{1}{4}} = \frac{y}{\frac{1}{6}} = \frac{x - y}{\frac{1}{4} - \frac{1}{6}} = \frac{2}{\frac{1}{12}} = 24.

Từ đó suy ra:

x=24⋅14=6;y=24⋅16=4;z=24⋅18=3.x = 24 \cdot \frac{1}{4} = 6; \quad y = 24 \cdot \frac{1}{6} = 4; \quad z = 24 \cdot \frac{1}{8} = 3.

Kiểm tra lại: Đội một hơn đội hai: 6−4=26 - 4 = 2 (máy) — đúng. Khối lượng công việc mỗi đội: 6⋅4=246 \cdot 4 = 24; 4⋅6=244 \cdot 6 = 24; 3⋅8=243 \cdot 8 = 24 — bằng nhau, phù hợp.

Vậy đội thứ nhất có 66 máy, đội thứ hai có 44 máy, đội thứ ba có 33 máy.

Đáp số

Đội thứ nhất: 6 máy; đội thứ hai: 4 máy; đội thứ ba: 3 máy

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.