Sách giáo khoa Toán 7 Tập hai

Giải Mở đầu trang 59 SGK Toán 7

Bài 31. Quan hệ giữa góc và cạnh đối diện trong một tam giác   Đã kiểm chéo

Đề bài

Trong trận bóng đá, trái bóng đang ở vị trí DD, ba cầu thủ đứng thẳng hàng tại vị trí AA, BB, CC trên sân với số áo lần lượt là 4, 2, 3 như Hình 9.1. Theo em, cầu thủ nào gần trái bóng nhất, cầu thủ nào xa trái bóng nhất? Tại sao? (Biết rằng góc ACDACD là góc tù).

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 59 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hình 9.1: Sân bóng đá. Ba cầu thủ áo đỏ đứng thẳng hàng trên một đường thẳng tại các vị trí AA, BB, CC (từ trái sang phải) với số áo lần lượt là 4, 2, 3. Trái bóng ở vị trí DD nằm bên phải, cùng phía và cao hơn đường thẳng AA, BB, CC. Các đoạn thẳng nối từ AA, BB, CC đến DD được vẽ, tạo thành các tam giác. Góc ACDACD là góc tù.

Lời giải

Phân tích. Ba cầu thủ ở AA, BB, CC thẳng hàng (theo thứ tự từ trái sang phải), trái bóng ở DD. Khoảng cách từ mỗi cầu thủ đến trái bóng lần lượt là DADA, DBDB, DCDC. Ta cần so sánh ba đoạn thẳng này.

Bước 1. Xét tam giác BCDBCD.
Vì AA, BB, CC thẳng hàng và BB nằm cùng phía với AA so với CC, nên tia CBCB trùng tia CACA, do đó BCD^=ACD^\widehat{BCD}=\widehat{ACD}. Theo giả thiết ACD^\widehat{ACD} là góc tù, nên BCD^\widehat{BCD} cũng là góc tù.

Trong tam giác BCDBCD, góc tù BCD^\widehat{BCD} là góc lớn nhất. Theo định lí *cạnh đối diện với góc lớn hơn thì lớn hơn*, cạnh BDBD (đối diện với BCD^\widehat{BCD}) là cạnh lớn nhất:
DB>DC.(1)DB > DC. \qquad (1)

Bước 2. Xét tam giác ABDABD.
Trong tam giác BCDBCD, vì BCD^\widehat{BCD} là góc tù nên DBC^\widehat{DBC} là góc nhọn (DBC^<90∘\widehat{DBC}<90^\circ).

Hai góc DBA^\widehat{DBA} và DBC^\widehat{DBC} là hai góc kề bù (vì AA, BB, CC thẳng hàng), nên:
DBA^=180∘−DBC^>180∘−90∘=90∘.\widehat{DBA}=180^\circ-\widehat{DBC}>180^\circ-90^\circ=90^\circ.
Vậy DBA^\widehat{DBA} là góc tù.

Trong tam giác ABDABD, góc tù DBA^\widehat{DBA} là góc lớn nhất, nên cạnh DADA (đối diện với DBA^\widehat{DBA}) là cạnh lớn nhất:
DA>DB.(2)DA > DB. \qquad (2)

Bước 3. Kết luận.
Từ (1)(1) và (2)(2) suy ra:
DC<DB<DA.DC < DB < DA.

Vậy DCDC ngắn nhất và DADA dài nhất. Cầu thủ ở vị trí CC (số áo 3) gần trái bóng nhất, cầu thủ ở vị trí AA (số áo 4) xa trái bóng nhất.

Đáp số

Cầu thủ số áo 3 (ở vị trí CC) gần bóng nhất; cầu thủ số áo 4 (ở vị trí AA) xa bóng nhất, vì DC<DB<DADC<DB<DA.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.