Sách giáo khoa Toán 7 Tập một

Giải Mở đầu trang 80 SGK Toán 7

Bài 16. Tam giác cân. Đường trung trực của đoạn thẳng   Đã kiểm chéo

Đề bài

Kiến trúc sư vẽ bản thiết kế ngôi nhà hình tam giác theo tỉ lệ 1 : 100. Biết rằng ngôi nhà cao 5 m, bề ngang mặt sàn rộng 4 m và hai mái nghiêng như nhau. Theo em, trên bản thiết kế làm thế nào để xác định được chính xác điểm CC thể hiện đỉnh ngôi nhà?

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 80 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hình 4.57: Tam giác ABCABC với đáy ABAB nằm ngang dài 4 cm, đỉnh CC ở phía trên. Chiều cao từ đáy ABAB lên đến đỉnh CC (đoạn thẳng đứng bên phải, từ BB lên ngang mức CC) là 5 cm. Hai góc ở đáy AA và BB được đánh dấu. Bên cạnh là ảnh một ngôi nhà thực tế hình tam giác (nhà mái dốc chữ A).

Lời giải

Phân tích. Vì hai mái nhà nghiêng như nhau nên hai cạnh bên bằng nhau: CA=CBCA = CB. Vậy tam giác ABCABC là tam giác cân tại CC, với đáy ABAB.

Theo tỉ lệ 1:1001:100, các kích thước thật được thu nhỏ 100100 lần khi vẽ lên bản thiết kế:

- Bề ngang mặt sàn 4 m=400 cm4\ \text{m} = 400\ \text{cm} ⇒\Rightarrow trên bản vẽ AB=400100=4 (cm)AB = \dfrac{400}{100} = 4\ (\text{cm}).
- Chiều cao ngôi nhà 5 m=500 cm5\ \text{m} = 500\ \text{cm} ⇒\Rightarrow chiều cao trên bản vẽ bằng 500100=5 (cm)\dfrac{500}{100} = 5\ (\text{cm}).

Cách xác định điểm CC.

1. Vẽ đoạn thẳng đáy AB=4 cmAB = 4\ \text{cm}.
2. Vì CA=CBCA = CB nên CC cách đều hai đầu mút AA và BB, do đó CC nằm trên đường trung trực dd của đoạn thẳng ABAB. Dựng đường trung trực dd: lấy trung điểm HH của ABAB rồi kẻ đường thẳng vuông góc với ABAB tại HH.
3. Chiều cao của tam giác (khoảng cách từ CC xuống đáy ABAB) chính là đoạn CHCH nằm trên dd. Trên đường trung trực dd, kể từ HH đặt một đoạn HC=5 cmHC = 5\ \text{cm}.

Giao của bước 2 và bước 3 cho ta đúng điểm CC — đỉnh ngôi nhà trên bản thiết kế.

Kết luận. Điểm CC là điểm nằm trên đường trung trực của ABAB và cách ABAB một khoảng 5 cm5\ \text{cm} (tức HC=5 cmHC = 5\ \text{cm}, với HH là trung điểm của ABAB).

Đáp số

C nằm trên đường trung trực của AB, cách AB 5 cm (AB = 4 cm, HC = 5 cm)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.