Sách giáo khoa Toán 8 Tập một

Giải Bài 2.8 trang 36 SGK Toán 8

Bài 7. Lập phương của một tổng. Lập phương của một hiệu   Đã kiểm chéo

Đề bài

Viết các biểu thức sau dưới dạng lập phương của một tổng hoặc một hiệu.

a) 27+54x+36x2+8x327 + 54x + 36x^2 + 8x^3;

b) 64x3−144x2y+108xy2−27y364x^3 - 144x^2y + 108xy^2 - 27y^3.

Lời giải

a) 27+54x+36x2+8x327 + 54x + 36x^2 + 8x^3

Ta nhận thấy 27=3327 = 3^3 và 8x3=(2x)38x^3 = (2x)^3, nên nghĩ đến lập phương của tổng (3+2x)3(3 + 2x)^3.

Kiểm tra hai hạng tử giữa theo công thức (a+b)3=a3+3a2b+3ab2+b3(a+b)^3 = a^3 + 3a^2b + 3ab^2 + b^3 với a=3a = 3, b=2xb = 2x:

- 3a2b=3⋅32⋅2x=3⋅9⋅2x=54x3a^2b = 3 \cdot 3^2 \cdot 2x = 3 \cdot 9 \cdot 2x = 54x (đúng)
- 3ab2=3⋅3⋅(2x)2=3⋅3⋅4x2=36x23ab^2 = 3 \cdot 3 \cdot (2x)^2 = 3 \cdot 3 \cdot 4x^2 = 36x^2 (đúng)

Vậy:
27+54x+36x2+8x3=33+3⋅32⋅(2x)+3⋅3⋅(2x)2+(2x)3=(3+2x)3.27 + 54x + 36x^2 + 8x^3 = 3^3 + 3\cdot 3^2\cdot(2x) + 3\cdot 3\cdot(2x)^2 + (2x)^3 = (3 + 2x)^3.

b) 64x3−144x2y+108xy2−27y364x^3 - 144x^2y + 108xy^2 - 27y^3

Ta nhận thấy 64x3=(4x)364x^3 = (4x)^3 và 27y3=(3y)327y^3 = (3y)^3, với dấu đan xen nên nghĩ đến lập phương của hiệu (4x−3y)3(4x - 3y)^3.

Kiểm tra theo công thức (a−b)3=a3−3a2b+3ab2−b3(a-b)^3 = a^3 - 3a^2b + 3ab^2 - b^3 với a=4xa = 4x, b=3yb = 3y:

- 3a2b=3⋅(4x)2⋅3y=3⋅16x2⋅3y=144x2y3a^2b = 3 \cdot (4x)^2 \cdot 3y = 3 \cdot 16x^2 \cdot 3y = 144x^2y (đúng)
- 3ab2=3⋅4x⋅(3y)2=3⋅4x⋅9y2=108xy23ab^2 = 3 \cdot 4x \cdot (3y)^2 = 3 \cdot 4x \cdot 9y^2 = 108xy^2 (đúng)

Vậy:
64x3−144x2y+108xy2−27y3=(4x)3−3⋅(4x)2⋅(3y)+3⋅(4x)⋅(3y)2−(3y)3=(4x−3y)3.64x^3 - 144x^2y + 108xy^2 - 27y^3 = (4x)^3 - 3\cdot(4x)^2\cdot(3y) + 3\cdot(4x)\cdot(3y)^2 - (3y)^3 = (4x - 3y)^3.

Đáp số

(2x+3)3(2x + 3)^3(4x−3y)3(4x - 3y)^3

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.