Sách giáo khoa Toán 8 Tập hai

Giải Bài 6.34 trang 24 SGK Toán 8

Bài tập (ôn tập chương)   Đã kiểm chéo

Đề bài

Cho biểu thức P=x2−6x+99−x2+4x+8x+3P=\dfrac{x^2-6x+9}{9-x^2}+\dfrac{4x+8}{x+3}.

a) Rút gọn PP.

b) Tính giá trị của PP tại x=7x=7.

c) Chứng tỏ P=3+2x+3P=3+\dfrac{2}{x+3}. Từ đó tìm tất cả các giá trị nguyên của xx sao cho biểu thức đã cho nhận giá trị nguyên.

Lời giải

Điều kiện xác định: 9−x2≠09-x^2\neq 0 và x+3≠0x+3\neq 0, tức là x≠3x\neq 3 và x≠−3x\neq -3.

a) Rút gọn PP.

Ta có:
x2−6x+9=(x−3)2,9−x2=(3−x)(3+x)=−(x−3)(x+3).x^2-6x+9=(x-3)^2,\qquad 9-x^2=(3-x)(3+x)=-(x-3)(x+3).

Do đó phân thức thứ nhất:
x2−6x+99−x2=(x−3)2−(x−3)(x+3)=−(x−3)x+3=3−xx+3.\frac{x^2-6x+9}{9-x^2}=\frac{(x-3)^2}{-(x-3)(x+3)}=\frac{-(x-3)}{x+3}=\frac{3-x}{x+3}.

Suy ra:
P=3−xx+3+4x+8x+3=(3−x)+(4x+8)x+3=3x+11x+3.P=\frac{3-x}{x+3}+\frac{4x+8}{x+3}=\frac{(3-x)+(4x+8)}{x+3}=\frac{3x+11}{x+3}.

Vậy P=3x+11x+3P=\dfrac{3x+11}{x+3} (với x≠3, x≠−3x\neq 3,\ x\neq -3).

b) Tính giá trị của PP tại x=7x=7.

Giá trị x=7x=7 thỏa mãn điều kiện xác định. Thay vào:
P=3⋅7+117+3=21+1110=3210=165=3,2.P=\frac{3\cdot 7+11}{7+3}=\frac{21+11}{10}=\frac{32}{10}=\frac{16}{5}=3{,}2.

c) Chứng tỏ P=3+2x+3P=3+\dfrac{2}{x+3} và tìm các giá trị nguyên của xx.

Ta tách phân thức:
P=3x+11x+3=3(x+3)+2x+3=3(x+3)x+3+2x+3=3+2x+3(đpcm).P=\frac{3x+11}{x+3}=\frac{3(x+3)+2}{x+3}=\frac{3(x+3)}{x+3}+\frac{2}{x+3}=3+\frac{2}{x+3}\quad(\text{đpcm}).

Với xx nguyên, x≠3, x≠−3x\neq 3,\ x\neq -3, thì 33 là số nguyên nên PP nhận giá trị nguyên khi và chỉ khi 2x+3\dfrac{2}{x+3} là số nguyên, tức là x+3x+3 là ước của 22:
x+3∈{1; −1; 2; −2}.x+3\in\{1;\ -1;\ 2;\ -2\}.

Lần lượt:
- x+3=1⇒x=−2x+3=1\Rightarrow x=-2;
- x+3=−1⇒x=−4x+3=-1\Rightarrow x=-4;
- x+3=2⇒x=−1x+3=2\Rightarrow x=-1;
- x+3=−2⇒x=−5x+3=-2\Rightarrow x=-5.

Cả bốn giá trị đều thỏa mãn điều kiện x≠3, x≠−3x\neq 3,\ x\neq -3.

Vậy các giá trị nguyên cần tìm là x∈{−5; −4; −2; −1}x\in\{-5;\ -4;\ -2;\ -1\} (tương ứng P=2; 1; 5; 4P=2;\ 1;\ 5;\ 4).

Đáp số

P=3x+11x+3P=\dfrac{3x+11}{x+3} (với x≠3, x≠−3x\neq 3,\ x\neq -3)P=165=3,2P=\dfrac{16}{5}=3,2đpcm; x∈{−5; −4; −2; −1}x\in\{-5;\,-4;\,-2;\,-1\}

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.