Sách giáo khoa Toán 8 Tập hai

Giải Vận dụng trang 102 SGK Toán 8

Bài 36. Các trường hợp đồng dạng của hai tam giác vuông   Đã kiểm chéo

Đề bài

Bác Minh muốn thay chiếc ti vi có chiều ngang của màn hình là 72 cm (loại 32 inch) bằng chiếc ti vi mới loại 55 inch có cùng tỉ lệ khung hình (tỉ lệ giữa hai kích thước màn hình). Hỏi nếu khoảng trống đặt ti vi là một hình vuông cạnh 1 m thì có thể đặt chiếc ti vi mới vào đó không?

Lời giải

Phân tích. Mỗi màn hình ti vi là một hình chữ nhật. Nếu vẽ đường chéo thì chiều ngang, chiều cao và đường chéo của màn hình tạo thành một tam giác vuông (vuông ở góc của màn hình), trong đó đường chéo là cạnh huyền.

Gọi tam giác vuông ứng với ti vi cũ là ABCABC (vuông tại AA) với:
- ABAB: chiều ngang màn hình =72= 72 cm,
- BCBC: đường chéo =32= 32 inch.

Gọi tam giác vuông ứng với ti vi mới là A′B′C′A'B'C' (vuông tại A′A') với:
- A′B′A'B': chiều ngang màn hình (cần tìm),
- B′C′B'C': đường chéo =55= 55 inch.

Hai tam giác vuông đồng dạng. Hai ti vi có *cùng tỉ lệ khung hình* nên hai hình chữ nhật có hình dạng giống nhau, do đó hai tam giác vuông ABCABC và A′B′C′A'B'C' có các góc nhọn tương ứng bằng nhau. Vậy:
△ABC∽△A′B′C′.\triangle ABC \backsim \triangle A'B'C' .

Từ đó các cạnh tương ứng tỉ lệ:
A′B′AB=B′C′BC.\dfrac{A'B'}{AB} = \dfrac{B'C'}{BC}.

Tính chiều ngang màn hình mới. Vì đường chéo của hai ti vi đo cùng đơn vị (inch) nên:
B′C′BC=5532.\dfrac{B'C'}{BC} = \dfrac{55}{32}.
Suy ra:
A′B′=AB⋅5532=72⋅5532=72⋅5532=123,75 (cm).A'B' = AB \cdot \dfrac{55}{32} = 72 \cdot \dfrac{55}{32} = \dfrac{72 \cdot 55}{32} = 123{,}75 \text{ (cm)}.

Kết luận. Khoảng trống là hình vuông cạnh 11 m =100= 100 cm. Chiều ngang của màn hình ti vi mới là 123,75123{,}75 cm >100> 100 cm, tức là chỉ riêng bề ngang màn hình đã lớn hơn cạnh hình vuông.

Vậy không thể đặt chiếc ti vi mới vào khoảng trống hình vuông cạnh 11 m đó.

*Kiểm tra lại:* 72⋅5532=396032=123,75\dfrac{72 \cdot 55}{32} = \dfrac{3960}{32} = 123{,}75 cm. Vì 123,75>100123{,}75 > 100 nên kết luận không đặt được là đúng.

Đáp số

Chiều ngang màn hình mới =123,75= 123{,}75 cm >100> 100 cm nên không đặt được chiếc ti vi mới vào khoảng trống hình vuông cạnh 1 m.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.