Sách giáo khoa Toán 9 Tập hai

Giải Bài 6.16 trang 19 SGK Toán 9

Bài 19. Phương trình bậc hai một ẩn   Đã kiểm chéo

Đề bài

Biết rằng parabol y=ax2y = ax^2 (a≠0)(a \neq 0) đi qua điểm A(2;43)A(2; 4\sqrt{3}).

a) Tìm hệ số aa và vẽ đồ thị của hàm số y=ax2y = ax^2 với aa vừa tìm được.

b) Tìm tung độ của điểm thuộc parabol có hoành độ x=−1x = -1.

c) Tìm các điểm thuộc parabol có tung độ y=53y = 5\sqrt{3}.

Lời giải

a) Tìm hệ số aa và vẽ đồ thị

Vì parabol y=ax2y = ax^2 đi qua điểm A(2; 43)A(2;\,4\sqrt{3}) nên tọa độ điểm AA thỏa mãn hàm số. Thay x=2x = 2, y=43y = 4\sqrt{3} vào y=ax2y = ax^2, ta được:

43=a⋅22=4a4\sqrt{3} = a \cdot 2^2 = 4a

Suy ra a=434=3a = \dfrac{4\sqrt{3}}{4} = \sqrt{3} (thỏa mãn a≠0a \neq 0).

Vậy a=3a = \sqrt{3} và hàm số cần vẽ là y=3 x2y = \sqrt{3}\,x^2.

Vẽ đồ thị: Lập bảng một số giá trị tương ứng của xx và yy:

| xx | −2-2 | −1-1 | 00 | 11 | 22 |
|:---:|:---:|:---:|:---:|:---:|:---:|
| y=3 x2y = \sqrt{3}\,x^2 | 434\sqrt{3} | 3\sqrt{3} | 00 | 3\sqrt{3} | 434\sqrt{3} |

Vì a=3>0a = \sqrt{3} > 0 nên đồ thị là một parabol có đỉnh tại gốc tọa độ O(0; 0)O(0;\,0), nhận trục OyOy làm trục đối xứng và có bề lõm quay lên trên. Biểu diễn các điểm (−2; 43)(-2;\,4\sqrt{3}), (−1; 3)(-1;\,\sqrt{3}), O(0; 0)O(0;\,0), (1; 3)(1;\,\sqrt{3}), (2; 43)(2;\,4\sqrt{3}) trên mặt phẳng tọa độ rồi vẽ đường cong trơn đi qua các điểm đó, ta được đồ thị của hàm số y=3 x2y = \sqrt{3}\,x^2.

b) Tìm tung độ của điểm thuộc parabol có hoành độ x=−1x = -1

Thay x=−1x = -1 vào y=3 x2y = \sqrt{3}\,x^2, ta được:

y=3⋅(−1)2=3y = \sqrt{3} \cdot (-1)^2 = \sqrt{3}

Vậy điểm thuộc parabol có hoành độ x=−1x = -1 là (−1; 3)\left(-1;\,\sqrt{3}\right), tung độ của điểm đó bằng 3\sqrt{3}.

c) Tìm các điểm thuộc parabol có tung độ y=53y = 5\sqrt{3}

Thay y=53y = 5\sqrt{3} vào y=3 x2y = \sqrt{3}\,x^2, ta được:

3 x2=53\sqrt{3}\,x^2 = 5\sqrt{3}

Suy ra x2=5x^2 = 5, do đó x=5x = \sqrt{5} hoặc x=−5x = -\sqrt{5}.

Vậy có hai điểm thuộc parabol có tung độ y=53y = 5\sqrt{3} là (5; 53)\left(\sqrt{5};\,5\sqrt{3}\right) và (−5; 53)\left(-\sqrt{5};\,5\sqrt{3}\right).

Đáp số

a) a=3a = \sqrt{3}; đồ thị là parabol y=3 x2y = \sqrt{3}\,x^2 có đỉnh O(0; 0)O(0;\,0), trục đối xứng OyOy, bề lõm quay lên trênb) Tung độ bằng 3\sqrt{3}; điểm (−1; 3)\left(-1;\,\sqrt{3}\right)c) Hai điểm (5; 53)\left(\sqrt{5};\,5\sqrt{3}\right) và (−5; 53)\left(-\sqrt{5};\,5\sqrt{3}\right)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.