Sách giáo khoa Vật lí 12

Giải Bài 2 trang 14 SGK Vật lí 12

Bài 3. Nội năng. Định luật I của nhiệt động lực học   Đã kiểm chéo

Đề bài

Một vật khối lượng 1 kg trượt không vận tốc ban đầu từ đỉnh xuống chân một mặt phẳng dài 21 m, nghiêng 30∘30^\circ so với mặt nằm ngang. Tốc độ của vật ở chân mặt phẳng là 4,1 m/s. Tính công của lực ma sát và độ biến thiên nội năng của vật trong quá trình chuyển động trên. Lấy g=9,8g = 9,8 m/s2^2. Bỏ qua sự trao đổi nhiệt với mặt phẳng nghiêng.

Lời giải

Tóm tắt: m=1m = 1 kg; s=21s = 21 m; α=30∘\alpha = 30^\circ; v0=0v_0 = 0; v=4,1v = 4,1 m/s; g=9,8g = 9,8 m/s2^2.

Độ cao vật hạ xuống khi đi hết mặt phẳng nghiêng:
h=ssin⁡α=21×sin⁡30∘=21×0,5=10,5 mh = s\sin\alpha = 21 \times \sin 30^\circ = 21 \times 0,5 = 10,5\ \text{m}

a) Công của lực ma sát

Theo định lí động năng, độ biến thiên động năng của vật bằng tổng công của trọng lực và lực ma sát (phản lực vuông góc với chuyển động nên không sinh công):
12mv2−12mv02=Atrọng lực+Ams\frac{1}{2}mv^2 - \frac{1}{2}mv_0^2 = A_{trọng\ lực} + A_{ms}

Trong đó công của trọng lực: Atrọng lực=mghA_{trọng\ lực} = mgh.

Suy ra công của lực ma sát:
Ams=12mv2−mghA_{ms} = \frac{1}{2}mv^2 - mgh
Ams=12×1×(4,1)2−1×9,8×10,5A_{ms} = \frac{1}{2}\times 1 \times (4,1)^2 - 1 \times 9,8 \times 10,5
Ams=8,405−102,9≈−94,5 JA_{ms} = 8,405 - 102,9 \approx -94,5\ \text{J}

Dấu "−" cho thấy lực ma sát sinh công cản (ngược chiều chuyển động). Vậy công của lực ma sát là Ams≈−94,5A_{ms} \approx -94,5 J.

b) Độ biến thiên nội năng của vật

Công của lực ma sát chuyển thành nhiệt làm nóng vật. Vì bỏ qua sự trao đổi nhiệt với mặt phẳng nghiêng nên toàn bộ lượng nhiệt này làm tăng nội năng của vật:
ΔU=∣Ams∣≈94,5 J\Delta U = |A_{ms}| \approx 94,5\ \text{J}

Vậy nội năng của vật tăng thêm khoảng 94,594,5 J.

Đáp số

Công của lực ma sát: Ams≈−94,5A_{ms} \approx -94,5 JĐộ biến thiên nội năng: ΔU≈94,5\Delta U \approx 94,5 J (tăng)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.