Vở bài tập Tiếng Việt 5 Tập một

Giải Bài 1 trang 96 VBT Tiếng Việt 5

Viết: Tìm hiểu cách viết đoạn văn thể hiện tình cảm, cảm xúc về một bài thơ   Gợi ý trả lời

Đề bài

Đọc đoạn văn ở bài tập 1 (SHS Tiếng Việt 5, tập một, trang 125) và thực hiện các yêu cầu.

a. Tìm phần mở đầu, triển khai, kết thúc của đoạn văn và cho biết ý chính của mỗi phần.

| Phần | Ý chính |
| --- | --- |
| Mở đầu (Từ đầu đến ...) | ... |
| Triển khai (Tiếp theo đến ...) | ... |
| Kết thúc (Phần còn lại) | ... |
Đọc đoạn văn ở bài tập 1 (SHS Tiếng Việt 5, tập một, trang 125) và thực hiện các yêu cầu.
b. Những điều gì ở bài thơ Tiếng đàn ba-la-lai-ca trên sông Đà khiến người viết yêu thích hoặc xúc động?
– Bài thơ gợi lên bức tranh sống động.
– Bài thơ tả tiếng đàn thật hay.
...
c. Tình cảm, cảm xúc của người viết được thể hiện qua những từ ngữ, câu văn nào?
...
(văn bản: Đoạn văn ở bài tập 1, SHS Tiếng Việt 5, tập một, trang 125)

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 96 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Bảng 2 cột 'Phần' và 'Ý chính' gồm 3 hàng: Mở đầu (Từ đầu đến ...), Triển khai (Tiếp theo đến ...), Kết thúc (Phần còn lại); phần ý chính để trống cho học sinh điền.

Gợi ý trả lời

a. Mở đầu – Triển khai – Kết thúc và ý chính mỗi phần

| Phần | Ý chính |
| --- | --- |
| Mở đầu (câu/câu đầu đoạn giới thiệu bài thơ) | Giới thiệu bài thơ *Tiếng đàn ba-la-lai-ca trên sông Đà* (Quang Huy) và nêu cảm nghĩ chung của người viết về bài thơ. |
| Triển khai (phần giữa đoạn) | Nêu cụ thể những điều ở bài thơ khiến người viết yêu thích, xúc động: bức tranh đêm trăng trên công trường thủy điện sông Đà, tiếng đàn ba-la-lai-ca, nghệ thuật nhân hóa làm cảnh vật sống động. |
| Kết thúc (câu cuối đoạn) | Khẳng định lại tình cảm, cảm xúc của người viết đối với bài thơ và với những con người lao động dựng xây đất nước. |

*(Ranh giới cụ thể từng phần cần đối chiếu đúng đoạn văn in ở trang 125.)*

b. Những điều khiến người viết yêu thích, xúc động

– Bài thơ gợi lên bức tranh đêm trăng sống động, nên thơ trên công trường thủy điện sông Đà.

– Bài thơ tả tiếng đàn ba-la-lai-ca ngân nga giữa đêm trăng thật hay, thật gợi cảm.

– Biện pháp nhân hóa đặc sắc: *cả công trường say ngủ, tháp khoan nhô lên ngẫm nghĩ, xe ủi – xe ben sóng vai nhau nằm nghỉ* khiến cảnh vật như có hồn.

– Bài thơ cho thấy sự hòa hợp giữa con người với thiên nhiên và tình cảm trân trọng người lao động.

c. Tình cảm, cảm xúc được thể hiện qua từ ngữ, câu văn nào

Cần chỉ đúng các từ ngữ, câu văn có trong đoạn văn ở trang 125, thường thuộc ba nhóm:

– Những từ ngữ trực tiếp bộc lộ cảm xúc của người viết (ví dụ các từ chỉ sự yêu thích, xúc động, ấn tượng…).

– Câu mở đầu giới thiệu và nêu ấn tượng chung về bài thơ.

– Câu kết khẳng định tình cảm của người viết với bài thơ và với con người lao động.

Khi làm bài, học sinh trích dẫn đúng nguyên văn từ/câu trong đoạn, không tự nghĩ thêm câu không có trong văn bản.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.