CHUYỆN KỂ
VỀ NHỮNG NGƯỜI ANH HÙNG
ĐỌC HIỂU VÀ THỰC HÀNH TIẾNG VIỆT
Bài tập 1. Đọc lại văn bản Thánh Gióng trong SGK (tr. 6 - 8) và trỏ lời
các câu hỏi:
„ Nêu khái quát những điều phi thường, kì lạ gắn với nhân vật Thánh Gióng
trong truyện kể.
Chỉ tiết nào được kể trong văn bản gây cho em nhiều ấn tượng hơn cả? Hãy
chia sẻ cảm nhận của em về chỉ tiết đó.
.. Tìm những chi tiết, sự kiện chứng tỏ trong nhận thức của tác giả dân gian,
Thánh Gióng thực sự là người anh hùng của cộng đồng.
.. Vì sao Thánh Gióng luôn được xác định là một trong những tác phẩm tiêu
biểu nhất về chủ đề chống giặc ngoại xâm, bảo vệ đất nước trong kho tàng
truyền thuyết dân gian người Việt?
. Theoem, trong văn bản, lời kể ở đoạn nào sinh động nhất? Hãy phân tích đặc
điểm riêng của lời kể ở đoạn đó.
.. Có một từ Người viết hoa và một từ người viết thường trong câu sau đây:
Nhưng đến đấy, không biết vì sao, Người một mình cưỡi ngựa lên đỉnh núi, cởi
giáp sắt bỏ lại, rồi cả người lẫn ngựa từ từ bay lên trời, biến mất.
Theo em, vì sao có cách viết khác nhau đó?
Bời tập 2. Đọc lại văn bản Sơn Tỉnh, Thuủ Tỉnh trong SGK (tr. 10 - 12)
và trỏ lời cóc câu hỏi:
.„ Sự kiện trực tiếp dẫn đến cuộc xung đột giữa Thuỷ Tỉnh và Sơn Tinh là gì?
Theo các văn bản truyền thuyết em đã được học, Sơn Tiỉnh và Thánh Gióng
là hai nhân vật đóng những vai trò quan trọng khác nhau đối với cuộc sống
của cộng đồng người Việt thuở xưa. Hãy chỉ ra sự khác nhau đó.
. Bên cạnh việc phô diễn những hành động phi thường, các nhân vật chính
trong truyền thuyết nhiều khi cũng bộc lộ nét tâm tính rất bình thường như
muôn người khác. Hãy tìm một bằng chứng trong truyện Sơn Tỉnh, Thuỷ Tỉnh
có thể làm sáng tỏ nhận xét này.
4. Nêu khái quát ý nghĩa của truyện Sơn Tinh, Thuỷ Tĩnh.
.. A sao trong văn bản này, người kể khi thì gọi hai nhân vật chính là Sơn Tỉnh
và Thuỷ Tỉnh, khi thì gọi họ là Thần Núi và Thần Nước?
Bòi tập 3. Đọc lợi văn bản Bánh chưng, bánh giầu trong SGK (tr. 22 - 23)
vờ trở lời cóc câu hỏi:
.. Câu chuyện được kể liên quan đến phong tục nào của người Việt còn truyền
đến ngày nay?
.. Trước khi nối ngôi vua, Lang Liêu có cuộc sống như thế nào? Việc nhấn mạnh
vào đặc điểm cuộc sống ấy thể hiện dụng ý gì của tác giả dân gian?
.. “Trong trời đất, không gì quý bằng hạt gạo” - đó là lời một vị thần hiện lên
trong giấc mộng của Lang Liêu. Lời nói đó cho thấy điều gì về cách nhìn nhận
của nhân dân đối với nghề trồng lúa nước?
.. Khi kể về sự kiện Vua Hùng truyền ngôi cho Lang Liêu, tác giả dân gian muốn
gửi gắm suy nghĩ, ước vọng gì?
.. Tìm trong văn bản những câu có sử dụng dấu chấm phẩy. Nêu lập luận của
em nhằm khẳng định dấu chấm phẩy đã được tác giả văn bản dùng rất đúng
chỗ và hợp lí.
Bài tập 4. Đọc đoợn trích sau vò trỏ lời các câu hỏi:
Càng lạ hơn nữa, sau hôm gặp sứ giả, chú bé lớn nhanh như thổi. Cơm ăn mấy
cũng không no. Áo vừa mayxong đã chật ních. Hai vợ chồng làm ra bao nhiêu cũng
không đủ nuôi con, thành thử phải chạy nhờ bà con hàng xóm. Bà con hàng xóm
cũng vui lòng gom góp gạo thóc để nuôi chú bé, vì ai cũng mong chú bé giết giặc,
cứu nước.
(Thánh Gióng, Ngữ văn 6, tập hai, NXB Giáo dục Việt Nam, 202]1, tr. 7)
1. Tìm một từ đơn có sẵn trong đoạn trích có thể khái quát được tính chất của
toàn bộ sự việc, hiện tượng được kể ở đây.
2. Việc lớn nhanh của Thánh Gióng hầu như đều được nhấn mạnh trong mọi
bản kể về người anh hùng này. Điều đó gợi lên trong em những suy nghĩ gì?
Trên đây là phần đầu tài liệu — bấm Đọc sách để xem đầy đủ.