Nhật ký trong tù
Hồ Chí Minh
Chào mừng các bạn đón đọc đầu sách từ dự án sách cho thiết bị di động Nguồn: Phát hành: Nguyễn Kim Vỹ.
Mục lục
Nhật ký trong tù Mở đầu tập nhật ký Bị bắt giữ ở phố Túc Vinh Vào nhà ngục huyện Tĩnh Tây Đường đời hiểm trở Buổi sớm Buổi trưa Lời hỏi Quá trưa Chiều hôm Cơm tù Bạn tù thổi sáo Cái cùm Học đánh cờ Ngắm trăng Chia nước Trung thu Đánh bạc Tù đánh bạc Bạn tù họ Mạc Bạn tù L, nguyên là chủ nhiệm Tết Song thập bị giải đi Thiên Bảo Đi đường Chiều tối Đêm ngủ ở Long Tuyền Điền Đông Mới đến nhà lao Thiên Bảo Vợ người bạn tù đến nhà lao thăm chồng Các báo đăng tin: Đại hội hoan nghênh Willkie Tự khuyên mình Cảnh đồng nội
Hàng cháo Nhà lao Quả Đức Bác Lưu, Sở trưởng Long An Giải đi sớm Đồng Chính Chăn giấy của người bạn tù Đêm lạnh Dây trói Rụng mất một chiếc răng Long An – Đồng Chính Trên đường phố Trên đường đi Gia quyến người bị bắt lính Pha trò Đi Nam Ninh Cảnh binh khiêng lợn cùng đi Hụt chân ngã Giữa đường đáp thuyền đi Ung Ninh Nhà ngục Nam Ninh Buồn bực Nghe gà gáy Một người tù cờ bạc chết cứng Lại một người nữa... Cấm hút thuốc Nửa đêm nghe tiếng khóc chồng Hoàng hôn Tiền công Ngủ không được Nhớ bạn Viết hộ báo cáo cho các bạn tù Ghẻ lở Nghe tiếng giã gạo Ngày 11 tháng 11 Báo động Chơi chữ “Quán trọ”
Nắng sớm “Việt Nam có bạo động” Đoàn đại biểu Anh sang thăm Trung Hoa Giải đi Vũ Minh Thịt chó ở Bào Hương Phu làm đường Lính ngục đánh cắp mất chiếc gậy của ta Cột cây số Cháu bé trong ngục Tân Dương Gửi Nehru Tiền đèn Sinh hoạt trong tù Tiên sinh họ Quách Trưởng ban họ Mạc Nhà lao Thiên Giang
Thân thể tại ngục trung
Tinh thần tại ngục ngoại
Dục thành đại sự nghiệp
Tinh thần cánh yếu đại
Bản dịch của Nam Trân:
Thân thể ở trong lao,
Tinh thần ở ngoài lao;
Muốn nên sự nghiệp lớn,
Tinh thần phải càng cao.
Trong nguyên bản, bốn câu thơ này không có đầu đề, chép ở ngoài
Trên đây là phần đầu tài liệu — bấm Đọc sách để xem đầy đủ.
Khi gấp lại tập thơ «Nhật ký trong tù» của Chủ tịch Hồ Chí Minh (được sáng tác trong quãng thời gian Người bị chính quyền Tưởng Giới Thạch bắt giam từ tháng 8/1942 đến tháng 9/1943), điều đọng lại sâu sắc nhất trong em không phải là sự khắc nghiệt, tối tăm của chốn lao tù, mà là ánh sáng kỳ diệu phát ra từ một nhân cách lớn.
Em thích nhất là chi tiết Bác ngắm trăng trong bài thơ «Ngắm trăng» (Vọng nguyệt). Giữa bốn bức tường nhà lao lạnh lẽo, tối tăm và gông cùm nặng nề, Người không hề bận tâm đến cảnh ngục tù hay sự mất tự do của thể xác, mà lại thả hồn mình vượt qua song sắt để giao hòa trọn vẹn với ánh trăng ngoài cửa sổ:
“Trong tù không rượu cũng không hoa,
Cảnh đẹp đêm nay, khó hững hờ;
Người ngắm trăng soi ngoài cửa sổ,
Trăng nhòm khe cửa ngắm nhà thơ.”
Hình ảnh đó khiến em vô cùng xúc động và ngưỡng mộ. Nó thể hiện rõ nét tinh thần “thân thể ở trong lao, tinh thần ở ngoài lao” – một sự vượt ngục hoàn toàn về mặt tinh thần. Cuốn sách giúp em hiểu thêm rằng: khó khăn, nghịch cảnh hay va vấp trong cuộc sống thực ra chỉ có thể trói buộc được thể chất, chứ không thể làm lung lay ý chí, sự lạc quan và tâm hồn hướng đến cái đẹp của một con người có lý tưởng sống cao đẹp. Bác đã biế…
Cuốn thơ «Nhật ký trong tù» (Ngục trung nhật ký) của Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn để lại trong lòng em những cảm xúc vô cùng đặc biệt. Đọc tác phẩm này, em thích nhất là hình ảnh Người đối diện với vầng trăng trong bài thơ «Vọng nguyệt» (Ngắm trăng):
"Trong tù không rượu cũng không hoa,
Cảnh đẹp đêm nay, khó hững hờ;
Người ngắm trăng soi ngoài cửa sổ,
Trăng nhòm khe cửa ngắm nhà thơ."
Em thích chi tiết này bởi vì giữa hoàn cảnh lao tù tối tăm, xiềng xích và đói rét của nhà giam Tưởng Giettes Thạch, Bác không hề bi lụy hay than thân trách phận. Thay vào đó, Người vẫn giữ tâm hồn thanh cao của một thi sĩ, mở lòng giao hòa trọn vẹn với thiên nhiên. Khoảnh khắc "trăng nhòm khe cửa ngắm nhà thơ" đã xóa nhòa đi bức tường rào sắt lạnh lẽo, biến người tù vĩ đại và vầng trăng thành tri âm tri kỷ.
Qua cuốn sách, em hiểu thêm rằng: sức mạnh lớn nhất của con người không nằm ở thể chất hay hoàn cảnh xung quanh, mà xuất phát từ một nghị lực phi thường và lý tưởng sống cao đẹp. Dù ở trong nghịch cảnh khắc nghiệt nhất, nếu ta giữ được sự lạc quan, hướng về ánh sáng và tự do bằng một "tinh thần thép", ta sẽ vượt qua mọi giông bão để giữ trọn phẩm giá con người.
Đọc xong tập thơ "Nhật ký trong tù" của Chủ tịch Hồ Chí Minh, em cảm thấy vô cùng khâm phục trước ý chí kiên cường và tâm hồn lạc quan, cao đẹp của Người. Trong suốt tác phẩm, nhân vật trữ tình chính là hình ảnh Bác Hồ trong những ngày tháng bị giam cầm gian khổ tại nhà tù Tưởng Giới Thạch. Em ấn tượng và yêu thích nhất là chi tiết Bác ngắm trăng qua song sắt trong bài thơ "Ngắm trăng". Dù trong chốn ngục tù tối tăm, thiếu thốn đủ bề, không có rượu cũng chẳng có hoa để thưởng nguyệt, nhưng Bác vẫn hướng trọn tâm hồn ra ngoài khung cửa hẹp để giao hòa cùng vầng trăng sáng. Chi tiết ấy khiến em vô cùng ngưỡng mộ bởi nó cho thấy một tinh thần thép vững vàng: kẻ thù có thể giam cầm thể xác Người, nhưng không bao giờ trói buộc được tâm hồn thi sĩ yêu thiên nhiên và khát vọng tự do mãnh liệt của Người. Cuốn sách không chỉ giúp em hiểu thêm về những tháng ngày đày ải khắc nghiệt mà Bác đã trải qua trên hành trình cứu nước, mà còn dạy em bài học quý giá về nghị lực sống, biết giữ vững tinh thần lạc quan và vượt qua mọi khó khăn, thử thách trong học tập cũng như cuộc sống hằng ngày.