Chuyên đề học tập Ngữ văn 11

Giải Bài 1 trang 46 Chuyên đề Ngữ văn 11

Chuyên đề 2. Tìm hiểu ngôn ngữ trong đời sống xã hội hiện đại   Gợi ý trả lời

Đề bài

Trong các bộ phận cấu thành cơ bản của ngôn ngữ (ngữ âm, từ vựng, ngữ pháp), bộ phận nào dễ biến đổi nhất? Vì sao?

Gợi ý trả lời

Trả lời: Trong ba bộ phận cấu thành cơ bản của ngôn ngữ, từ vựng là bộ phận dễ biến đổi nhất (biến đổi nhanh nhất và thường xuyên nhất).

Giải thích vì sao:

a) Từ vựng gắn trực tiếp với đời sống xã hội. Từ vựng là bộ phận phản ánh trực tiếp và nhạy bén nhất hiện thực đời sống. Mỗi khi xã hội xuất hiện sự vật, hiện tượng, khái niệm, quan hệ mới (trong kinh tế, khoa học – công nghệ, văn hóa…), ngôn ngữ lập tức cần có những từ ngữ mới để gọi tên; ngược lại, những từ ngữ chỉ sự vật, khái niệm đã lỗi thời thì dần mất đi hoặc ít được dùng. Vì vậy từ vựng luôn được bổ sung, đổi mới không ngừng.

b) Từ vựng biến đổi theo nhiều cách và liên tục. Sự biến đổi của từ vựng diễn ra qua việc tạo thêm từ mới, vay mượn từ ngữ nước ngoài, mở rộng hoặc thu hẹp nghĩa của từ, thay đổi sắc thái nghĩa, xuất hiện các cách nói mới… Những thay đổi này diễn ra thường xuyên, có thể nhận thấy ngay trong một đời người.

c) So sánh với ngữ âm và ngữ pháp. Ngữ âm và ngữ pháp là hai bộ phận mang tính hệ thống chặt chẽ, có tính ổn định cao nên biến đổi rất chậm, phải qua thời gian rất dài (nhiều thế kỉ) mới thấy rõ sự thay đổi. Do đó, so với ngữ âm và ngữ pháp, từ vựng là bộ phận năng động, dễ biến đổi nhất của ngôn ngữ.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.