Chuyên đề học tập Vật lí 11

Giải Câu hỏi 2 trang 47 Chuyên đề Vật lí 11

Bài 7. Điện trở quang và điện trở nhiệt   Đã kiểm chéo

Đề bài

Phân biệt sự giống nhau và khác nhau giữa điện trở quang và điện trở nhiệt.

Lời giải

a) Giống nhau:

- Cả điện trở quang và điện trở nhiệt đều là những linh kiện bán dẫn có điện trở *thay đổi* dưới tác dụng của yếu tố bên ngoài (không phải điện trở cố định như điện trở thường).
- Đều được chế tạo từ vật liệu bán dẫn.
- Đều được dùng làm cảm biến (sensor) trong các mạch tự động: báo hiệu, điều khiển, đo lường…
- Với loại thông dụng, điện trở đều giảm khi yếu tố tác động tăng lên (điện trở quang: ánh sáng mạnh hơn → điện trở giảm; điện trở nhiệt loại NTC: nhiệt độ cao hơn → điện trở giảm).

b) Khác nhau:

| | Điện trở quang | Điện trở nhiệt |
|---|---|---|
| Yếu tố làm thay đổi điện trở | Ánh sáng chiếu vào | Nhiệt độ của môi trường |
| Nguyên lí | Khi được chiếu sáng, các electron được giải phóng làm tăng số hạt tải điện → điện trở giảm | Khi nhiệt độ thay đổi, số hạt tải điện trong bán dẫn thay đổi → điện trở thay đổi |
| Phân loại | Chỉ một loại (điện trở giảm khi sáng) | Có hai loại: nhiệt điện trở thuận (PTC) điện trở tăng khi nhiệt độ tăng, và nhiệt điện trở nghịch (NTC) điện trở giảm khi nhiệt độ tăng |
| Ứng dụng tiêu biểu | Mạch tự động bật/tắt đèn theo ánh sáng, đo cường độ sáng | Cảm biến nhiệt độ, mạch bảo vệ quá nhiệt, rơ-le nhiệt |

Kết luận: Hai linh kiện giống nhau ở chỗ cùng là điện trở bán dẫn biến đổi dùng làm cảm biến, nhưng khác nhau ở *yếu tố điều khiển*: điện trở quang nhạy với ánh sáng, còn điện trở nhiệt nhạy với nhiệt độ.

Đáp số

Giống: đều là điện trở bán dẫn biến đổi, dùng làm cảm biến; điện trở giảm khi tác động tăng (LDR và NTC)Khác: điện trở quang phụ thuộc ánh sáng, điện trở nhiệt phụ thuộc nhiệt độ (có loại PTC và NTC)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.