Giải Bài 9.14 trang 26 SBT Hoá học 10
Đề bài
Quá trình sản xuất aluminium từ quặng bauxite gồm tinh chế bauxite và trộn thu được với cryolite () rồi điện phân nóng chảy. Trường hợp bể điện phân chưa đúng tiêu chuẩn, sản phẩm là Al có lẫn Na. Cho 1,0 g hỗn hợp sản phẩm phản ứng với dung dịch sulfuric acid loãng, dư, thoát ra 1336,7 mL khí hydrogen (25 °C và 1 bar).
a) Xác định độ tinh khiết của aluminium trong sản phẩm.
b) Viết công thức oxide ứng với hoá trị cao nhất, hydroxide tương ứng của các kim loại trên.
c) So sánh tính acid – base giữa các oxide, hydroxide tương ứng đó. Giải thích.
Lời giải
## a) Xác định độ tinh khiết của aluminium
Phương trình hoá học (dung dịch loãng, dư):
Ở điều kiện chuẩn (25 °C và 1 bar), 1 mol khí chiếm thể tích 24,79 L nên:
(mol)
Gọi số mol Al và Na trong 1,0 g sản phẩm lần lượt là và .
Theo phương trình hoá học: 1 mol Al giải phóng 1,5 mol ; 1 mol Na giải phóng 0,5 mol . Ta có hệ phương trình:
(I)
(II)
Từ (II): , thế vào (I):
Khối lượng Al: (g)
Độ tinh khiết của aluminium: (Na chiếm khoảng 4,8%).
(Lưu ý: đáp án in trong sách tính mol, tức dùng hằng số khí của đơn vị atm cho áp suất 1 bar, nên được 97,47%. Dùng đúng thể tích mol 24,79 L/mol ở 25 °C, 1 bar theo SGK thì kết quả là 95,2%.)
##
b) Oxide ứng với hoá trị cao nhất và hydroxide tương ứng
Na thuộc nhóm IA, hoá trị cao nhất là I: oxide cao nhất là , hydroxide tương ứng là .
Al thuộc nhóm IIIA, hoá trị cao nhất là III: oxide cao nhất là , hydroxide tương ứng là .
##
c) So sánh tính acid – base
là basic oxide, là base mạnh; là oxide lưỡng tính, là hydroxide lưỡng tính (tan được trong cả dung dịch acid và dung dịch base).
So sánh tính base: và (tính acid biến đổi ngược lại).
Giải thích: Na và Al cùng thuộc chu kì 3. Từ Na đến Al, điện tích hạt nhân tăng, bán kính nguyên tử giảm nên tính kim loại giảm dần; do đó tính base của oxide và hydroxide tương ứng giảm dần, tính acid tăng dần.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.