Giải Bài tập 6 trang 16 SBT Ngữ văn 10
Đề bài
Đọc lại văn bản Thế giới mạng & tôi trong SGK Ngữ văn 10, tập một (tr. 95 – 96) và trả lời các câu hỏi:
1. Xác định ý tưởng chính mà tác giả muốn trình bày qua văn bản.
2. Dựa vào nội dung của văn bản, hãy thử trả lời câu hỏi: Thế giới mạng là gì?
3. Bạn có thể nói gì về đối tượng "tôi" được đề cập trong văn bản? Hãy chỉ ra những điểm khiến bạn nhận thấy giữa bạn và đối tượng "tôi" có sự gặp gỡ, tương đồng.
4. Theo bạn, điều gì đã làm nên nét riêng của cách nghị luận ở văn bản này?
5. Bạn nhận ra những đặc điểm quen thuộc gì của loại văn bản ta vẫn thường gặp trên mạng xã hội? (Lưu ý: Khi nêu đặc điểm, cần đưa ra các bằng chứng cụ thể).
(văn bản: Thế giới mạng & tôi (SGK Ngữ văn 10, tập một, tr. 95 – 96))
Gợi ý trả lời
Bài tập 6 – Đọc hiểu văn bản _Thế giới mạng & tôi_ (Nguyễn Thị Hậu, SGK Ngữ văn 10, tập một, tr. 95–96)
1. Ý tưởng chính tác giả muốn trình bày
Qua văn bản, tác giả khẳng định: thế giới mạng không phải là một thế giới "ảo" tách rời, vô nghĩa, mà đã trở thành một phần thật sự, gắn bó và có ý nghĩa trong đời sống của con người hiện đại – trong đó có chính tác giả. Ở đó có những kết nối, quan hệ, sẻ chia và cảm xúc rất thật. Tác giả bày tỏ cái nhìn trân trọng, cởi mở với thế giới mạng và với chính trải nghiệm "sống" cùng nó của bản thân, thay vì phủ nhận hay lo sợ nó.
2. Thế giới mạng là gì? (dựa vào nội dung văn bản)
Thế giới mạng là một không gian giao tiếp, kết nối do Internet và mạng xã hội tạo ra – nơi con người liên lạc, trò chuyện, chia sẻ thông tin, hình ảnh, cảm xúc, quan điểm mà không bị giới hạn bởi khoảng cách địa lí hay thời gian. Đó là một "thế giới" song song với đời thực, nơi mỗi người có sự hiện diện riêng (tài khoản, trang cá nhân), có bạn bè và các mối quan hệ. Với tác giả, đây là một thế giới sống động, chứa đựng những giá trị và tình cảm thật chứ không đơn thuần là "ảo".
3. Về đối tượng "tôi" và sự gặp gỡ, tương đồng với bản thân
- a) Nhận xét về "tôi": "Tôi" là một người sống trong thời đại số, tham gia và gắn bó với thế giới mạng một cách tự nhiên, chân thành. "Tôi" vừa là người trong cuộc – thật sự sống, kết nối, rung cảm trong không gian mạng – vừa là người biết quan sát, suy ngẫm về mối quan hệ giữa mình và thế giới ấy. Đó là một cái "tôi" cởi mở, trân trọng những giá trị mà mạng xã hội mang lại.
-
b) Điểm gặp gỡ, tương đồng (HS tự liên hệ): Em cũng là người trẻ lớn lên cùng Internet, hằng ngày dùng mạng xã hội để học tập, kết bạn, chia sẻ; cũng tìm thấy ở đó những kết nối, niềm vui và cả những mối quan hệ có ý nghĩa thật với mình. Giống "tôi" trong văn bản, em cảm nhận được giá trị tích cực của thế giới mạng và có những suy ngẫm riêng về cách mình hiện diện trong không gian ấy. (HS nêu cụ thể trải nghiệm của bản thân.)
4. Nét riêng của cách nghị luận trong văn bản
- a) Nghị luận gắn với trải nghiệm cá nhân: Tác giả không lí luận khô khan mà xuất phát từ câu chuyện, cảm nhận, thói quen của chính mình khi sống cùng thế giới mạng, khiến vấn đề gần gũi, chân thực, giàu sức thuyết phục.
-
b) Giọng điệu tâm tình, tự nhiên: Lời văn như một lời tự bạch, chia sẻ, đối thoại thân mật với người đọc chứ không áp đặt, răn dạy.
-
c) Hòa quyện giữa cái "tôi" trải nghiệm và tư duy nghị luận: Những quan sát cụ thể từ đời sống số được dùng làm chỗ dựa cho suy ngẫm, khiến lập luận vừa mềm mại vừa có chiều sâu. Chính sự gắn kết giữa cảm xúc, trải nghiệm riêng với vấn đề chung làm nên nét riêng của văn bản.
5. Những đặc điểm quen thuộc của văn bản thường gặp trên mạng xã hội (kèm bằng chứng)
- a) Tính cá nhân, chủ quan rõ nét: Bài viết xưng "tôi", kể và bàn từ góc nhìn cá nhân – giống các bài đăng (status, blog) nơi mỗi người bày tỏ suy nghĩ riêng. _Bằng chứng:_ nhan đề có chữ "tôi"; toàn bài là lời tự bạch, suy ngẫm của người viết.
-
b) Giọng điệu trò chuyện, gần gũi, hướng tới người đọc: Văn bản viết như đang "nói chuyện", chia sẻ – đúng kiểu ngôn ngữ đời thường, thân mật của bài viết mạng xã hội. _Bằng chứng:_ lối diễn đạt tự nhiên, như lời tâm sự với bạn đọc.
-
c) Đề tài gắn với đời sống công nghệ – mạng xã hội: Nội dung bàn trực tiếp về Internet, mạng xã hội, cách con người kết nối trong không gian ấy – chủ đề được quan tâm, chia sẻ nhiều trên mạng. _Bằng chứng:_ các chi tiết nói về việc lên mạng, kết nối, sẻ chia.
-
d) Tính mời gọi suy ngẫm, đồng cảm: Bài không áp đặt kết luận cứng nhắc mà gợi người đọc tự nhìn lại trải nghiệm của mình – như các bài viết mạng xã hội thường khơi gợi đồng cảm, bình luận. _Bằng chứng:_ cách để ngỏ vấn đề cho người đọc liên hệ bản thân.
_(Lưu ý: câu 3 và 5 mang tính liên hệ cá nhân; HS dựa trên trải nghiệm của mình và bằng chứng trong văn bản để trả lời.)_
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.