Giải Bài tập 2 trang 61 SBT Ngữ văn 10
Đề bài
Để lập dàn ý (gồm đủ các phần Mở bài, Thân bài, Kết bài) cho bài viết về đề tài đã nêu, trước hết bạn phải tìm ý. Có thể tìm ý dựa vào các câu hỏi sau:
– Thuyết phục là gì? Trong giao tiếp xã hội, việc thuyết phục có ý nghĩa như thế nào?
– Có thể hiểu như thế nào về kĩ năng thuyết phục? Kĩ năng thuyết phục gồm có những yếu tố gì?
– Khi thuyết phục, đâu là những khó khăn mà người thuyết phục thường gặp?
– Tại sao kĩ năng thuyết phục được trau dồi, hoàn thiện không ngừng?
– Để có bằng chứng nhằm làm sáng tỏ các lí lẽ, có thể nêu những vấn đề gì cần thuyết phục?
Gợi ý trả lời
Bài tập 2 (trang 62) — Tìm ý cho bài viết về đề tài "kĩ năng thuyết phục"
Đây là bước tìm ý (chưa phải lập dàn ý hoàn chỉnh). Ta lần lượt trả lời từng câu hỏi gợi ý để huy động các ý lớn; mỗi câu hỏi sẽ tương ứng với một cụm ý có thể dùng cho phần Thân bài.
a) Thuyết phục là gì? Ý nghĩa của việc thuyết phục trong giao tiếp xã hội.
- Thuyết phục là dùng lí lẽ, bằng chứng và cách ứng xử hợp lí để làm cho người khác tin, đồng tình và tự nguyện làm theo điều mình nêu ra, chứ không phải ép buộc.
- Trong giao tiếp xã hội, thuyết phục giúp con người thống nhất ý kiến, giải quyết bất đồng một cách ôn hòa, tạo sự hợp tác và đồng thuận; người biết thuyết phục dễ gây dựng được uy tín, niềm tin và các mối quan hệ tốt đẹp.
b) Hiểu thế nào về kĩ năng thuyết phục? Kĩ năng thuyết phục gồm những yếu tố gì?
- Kĩ năng thuyết phục là khả năng vận dụng ngôn ngữ, lí lẽ, bằng chứng và thái độ phù hợp để tác động đến nhận thức, tình cảm của người nghe nhằm đạt được sự đồng tình.
- Các yếu tố cơ bản:
+ Hiểu rõ đối tượng (tâm lí, mong muốn, quan điểm của người nghe).
+ Lí lẽ chặt chẽ, mạch lạc, hợp lô-gíc.
+ Bằng chứng xác thực, cụ thể, đáng tin.
+ Cách diễn đạt rõ ràng, có sức truyền cảm.
+ Thái độ chân thành, tôn trọng, biết lắng nghe và điều chỉnh.
c) Những khó khăn người thuyết phục thường gặp.
- Người nghe có định kiến, đã có quan điểm trái ngược và cố giữ ý kiến riêng.
- Khác biệt về nhận thức, lợi ích, hoàn cảnh khiến khó tìm được tiếng nói chung.
- Thiếu bằng chứng thuyết phục, hoặc lí lẽ chưa đủ sức nặng.
- Yếu tố tâm lí: người nghe nghi ngờ, thiếu thiện cảm, hoặc người nói thiếu bình tĩnh, nóng vội.
d) Vì sao kĩ năng thuyết phục cần được trau dồi, hoàn thiện không ngừng?
- Mỗi đối tượng, mỗi tình huống giao tiếp lại khác nhau nên không thể dùng mãi một cách thuyết phục.
- Xã hội luôn vận động, vấn đề và cách nghĩ của con người thay đổi, đòi hỏi người thuyết phục phải cập nhật hiểu biết và cách ứng xử.
- Kĩ năng chỉ thành thục qua rèn luyện, trải nghiệm và rút kinh nghiệm thực tế; có trau dồi thì lí lẽ mới sắc bén, cách nói mới linh hoạt, hiệu quả hơn.
e) Những vấn đề có thể nêu làm bằng chứng để làm sáng tỏ lí lẽ.
- Dẫn chứng từ đời sống: một cuộc tranh luận, một lần vận động bạn bè, người thân thay đổi suy nghĩ.
- Dẫn chứng trong học tập, hoạt động tập thể (thuyết phục lớp, nhóm nhận một kế hoạch).
- Dẫn chứng từ sách báo, lịch sử, những nhân vật nổi tiếng có tài thuyết phục.
- Có thể nêu các "vấn đề cần thuyết phục" cụ thể như: thuyết phục mọi người giữ gìn môi trường, thuyết phục từ bỏ một thói quen xấu, thuyết phục chọn một giải pháp cho vấn đề chung… để lấy đó làm tình huống minh họa.
Gợi ý sắp xếp các ý tìm được vào dàn ý:
- *Mở bài:* nêu đề tài — kĩ năng thuyết phục và tầm quan trọng của nó trong giao tiếp.
- *Thân bài:* lần lượt triển khai các ý a) →
e) (khái niệm và ý nghĩa; các yếu tố của kĩ năng; khó khăn; lí do cần trau dồi; dẫn chứng minh họa).
- *Kết bài:* khẳng định giá trị của kĩ năng thuyết phục và nêu ý thức rèn luyện của bản thân.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.