Giải Bài tập 3 - 5 trang 12 SBT Ngữ văn 7
Đề bài
NGỮ LIỆU: ôi con sông màu nâu
ôi con sông màu biếc
những gì sông muốn nói
cánh buồm đang hát lên
Trong các dòng thơ dưới đây, nhà thơ đã dùng những biện pháp tu từ gì? Nêu tác dụng của những biện pháp tu từ đó.
– ôi con sông màu nâu
ôi con sông màu biếc
– những gì sông muốn nói
cánh buồm đang hát lên
Gợi ý trả lời
a) Hai dòng thơ:
*– ôi con sông màu nâu*
*ôi con sông màu biếc*
- Biện pháp tu từ: điệp ngữ (lặp lại cụm từ *"ôi con sông"* ở đầu hai dòng thơ).
- Tác dụng:
- Nhấn mạnh, tô đậm hình ảnh con sông quê hương hiện lên với nhiều sắc màu: *màu nâu* của phù sa và *màu biếc* trong xanh.
- Bộc lộ trực tiếp cảm xúc dạt dào, tha thiết, niềm yêu thương và tự hào của nhà thơ đối với dòng sông quê.
- Tạo nhịp điệu nhịp nhàng, tha thiết cho câu thơ, làm lời thơ thêm giàu nhạc tính.
b) Hai dòng thơ:
*– những gì sông muốn nói*
*cánh buồm đang hát lên*
- Biện pháp tu từ: nhân hóa (sông biết *"muốn nói"*, cánh buồm biết *"hát lên"* — dùng những hành động, trạng thái của con người để gọi, tả sự vật).
- Tác dụng:
- Làm cho con sông và cánh buồm trở nên sinh động, gần gũi, có tâm hồn và tình cảm như con người.
- Diễn tả sự gắn bó thân thiết giữa nhà thơ với cảnh vật quê hương; thiên nhiên như cũng biết sẻ chia, trò chuyện, cất lên tiếng lòng.
- Gợi khung cảnh dòng sông quê êm đềm, thơ mộng và tràn đầy sức sống.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.