Sách bài tập Ngữ văn 8 Tập một

Giải Câu 7 trang 40 SBT Ngữ văn 8

Bài 5. Những câu chuyện hài   Gợi ý trả lời

Đề bài

Liệt kê các câu hỏi tu từ trong đoạn trích trên và chỉ ra dấu hiệu giúp em nhận biết đó là những câu hỏi tu từ.
(văn bản: Lão hà tiện (trích) – Mô-li-e, Đỗ Đức Hiểu dịch)

Gợi ý trả lời

Câu 7 (trang 41). Liệt kê các câu hỏi tu từ và chỉ ra dấu hiệu nhận biết

Đoạn trích là lời độc thoại của lão hà tiện Ác-pa-gông khi phát hiện bị mất tráp tiền. Trong cơn hoảng loạn, nhân vật tuôn ra một loạt câu có hình thức nghi vấn — đó chính là các câu hỏi tu từ.

a) Các câu hỏi tu từ trong đoạn trích

Những câu nghi vấn mà lão thốt lên khi mất tiền, tiêu biểu:

- *"Ai lấy mất của ta rồi?"*

- *"Nó ở đâu? Nó trốn đi đâu rồi?"*

- *"Làm thế nào để tìm lại được nó bây giờ?"*

- *"Chạy đằng nào? Không chạy đằng nào?"*

(Khi liệt kê cần chép đúng từng câu chữ in trong đoạn trích ở SBT; trên đây là các câu nghi vấn nhân vật tự nói với mình trong trạng thái cuống cuồng.)

b) Dấu hiệu giúp nhận biết đó là câu hỏi tu từ

1. Về hình thức: các câu đều mang hình thức câu hỏi — có từ để hỏi (*ai, đâu, làm thế nào, đằng nào…*) và kết thúc bằng dấu chấm hỏi.

2. Về mục đích: tuy là câu hỏi nhưng không nhằm để hỏi và không đòi hỏi câu trả lời. Lão đang một mình trên sân khấu, tự hỏi chính mình chứ không hỏi ai, và thực tế cũng không có ai đáp lời.

3. Về tác dụng: các câu hỏi ấy dùng để bộc lộ cảm xúc và nhấn mạnh — diễn tả nỗi hoảng hốt, đau đớn, rối loạn đến mất trí của nhân vật khi mất số tiền mà hắn coi trọng hơn cả tính mạng. Chuỗi câu hỏi dồn dập còn tô đậm bản chất keo kiệt, tham tiền lố bịch, tạo nên tiếng cười châm biếm cho đoạn hài kịch.

→ Vì mang hình thức nghi vấn nhưng không để hỏi, không cần lời đáp mà chỉ để bộc lộ cảm xúc và nhấn mạnh ý, nên đó là những câu hỏi tu từ.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.