Sách bài tập Sinh học 10

Giải Bài 8 trang 9 SBT Sinh học 10

II. Câu hỏi tự trả lời   Đã kiểm chéo

Đề bài

Để kiểm tra một giả thuyết người ta thường kiểm tra dự đoán của giả thuyết. Dự đoán được trình bày dưới dạng: Nếu ……. thì ……. Nếu giả thuyết là đúng thì điều tất yếu sẽ xảy ra là …
Hãy đưa ra dự đoán của giả thuyết và thiết kế thí nghiệm kiểm chứng giả thuyết cho rằng CO2_2 cần cho quá trình quang hợp ở cây xanh.

Lời giải

a) Đưa ra dự đoán của giả thuyết

Giả thuyết: *CO2_2 cần cho quá trình quang hợp ở cây xanh.*

Dự đoán (dạng "Nếu … thì …"):

> Nếu CO2_2 là nguyên liệu cần thiết cho quang hợp thì chiếc lá được cung cấp CO2_2 và chiếu sáng sẽ quang hợp và tạo ra tinh bột, còn chiếc lá bị lấy mất CO2_2 (dù vẫn được chiếu sáng) sẽ không quang hợp nên không tạo ra tinh bột.

Vì tinh bột là sản phẩm của quang hợp và có thể nhận biết bằng dung dịch iodine (iốt) – chỗ có tinh bột sẽ bắt màu xanh tím – nên ta dùng phản ứng này để kiểm tra có hay không có quang hợp.

b) Thiết kế thí nghiệm kiểm chứng

*Bước 1 – Loại bỏ tinh bột có sẵn:* Đặt một chậu cây (ví dụ cây khoai lang) vào chỗ tối 2 – 3 ngày để lá dùng hết tinh bột dự trữ (thử iodine lúc này lá không bắt màu xanh tím).

*Bước 2 – Bố trí 2 lô thí nghiệm trên cùng một cây:*
- Lô đối chứng (có CO2_2): chụp một chiếc lá vào bình/túi kín trong đó đặt cốc đựng dung dịch NaHCO3_3 (sinh CO2_2) → không khí quanh lá giàu CO2_2.
- Lô thí nghiệm (không có CO2_2): chụp một chiếc lá tương đương vào bình/túi kín trong đó đặt cốc đựng dung dịch kiềm (KOH hoặc NaOH) để hấp thụ hết CO2_2 trong không khí.

Hai lô chỉ khác nhau ở yếu tố CO2_2; các điều kiện còn lại (cùng cây, cùng ánh sáng, nhiệt độ, nước, thời gian) phải như nhau.

*Bước 3 – Chiếu sáng:* Đưa cả cây ra chỗ có ánh sáng 4 – 6 giờ để lá quang hợp.

*Bước 4 – Thử tinh bột:* Ngắt 2 lá, đun cách thủy trong cồn 90° để tẩy diệp lục (lá mất màu xanh), rửa bằng nước ấm rồi nhỏ dung dịch iodine lên mỗi lá và quan sát màu.

c) Dự kiến kết quả và kết luận

- Lá ở lô có CO2_2 bắt màu xanh tím với iodine → có tinh bột → đã quang hợp.
- Lá ở lô không có CO2_2 không bắt màu xanh tím → không có tinh bột → không quang hợp.

Kết quả đúng như dự đoán, chứng tỏ CO2_2 là nguyên liệu cần thiết cho quá trình quang hợp ở cây xanh → giả thuyết được xác nhận.

Đáp số

Dự đoán: Nếu CO₂ cần cho quang hợp thì lá có CO₂ tạo tinh bột, lá không có CO₂ không tạo tinh bộtThí nghiệm: cùng 1 cây (đã để tối hết tinh bột), 2 lá chụp kín – lô có CO₂ (NaHCO₃), lô không CO₂ (KOH/NaOH hấp thụ), chiếu sáng rồi thử iodineKết luận: lá có CO₂ hóa xanh tím (có tinh bột), lá không CO₂ không đổi màu → CO₂ cần cho quang hợp (đpcm)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.