Sách bài tập Toán 10 Tập hai

Giải Bài 7.34 trang 46 SBT Toán 10

Bài 22. Ba đường conic

Đề bài

Cho parabol (P)(P) có phương trình là y2=16xy^2=16x. Gọi Δ\Delta là đường thẳng bất kì đi qua tiêu điểm FF của (P)(P) và không trùng với trục hoành. Chứng minh rằng Δ\Delta luôn cắt (P)(P) tại hai điểm phân biệt AA, BB, đồng thời tích các khoảng cách từ AA và BB đến trục hoành không đổi.

Lời giải

Xác định tiêu điểm.

So sánh y2=16xy^2=16x với dạng chính tắc y2=2pxy^2=2px, ta có 2p=162p=16, suy ra p=8p=8.

Do đó tiêu điểm của (P)(P) là
F(p2; 0)=F(4; 0).F\left(\frac{p}{2};\,0\right)=F(4;\,0).

a) Δ\Delta luôn cắt (P)(P) tại hai điểm phân biệt.

Vì Δ\Delta đi qua F(4;0)F(4;0) và không trùng với trục hoành nên Δ\Delta không phải là đường thẳng nằm ngang. Khi đó Δ\Delta có thể viết dưới dạng
x=my+4,x=my+4,
với mm là số thực (trường hợp m=0m=0 ứng với đường thẳng đứng x=4x=4). Dạng này mô tả được mọi đường thẳng qua FF trừ trục hoành, đúng với giả thiết.

Thay x=my+4x=my+4 vào phương trình y2=16xy^2=16x:
y2=16(my+4)  ⟺  y2−16my−64=0.(1)y^2=16(my+4)\;\Longleftrightarrow\; y^2-16my-64=0. \quad (1)

Đây là phương trình bậc hai ẩn yy với biệt thức
Δ′=(8m)2−1⋅(−64)=64m2+64=64(m2+1)>0với mọi m.\Delta'=(8m)^2-1\cdot(-64)=64m^2+64=64(m^2+1)>0\quad\text{với mọi }m.

Vì Δ′>0\Delta'>0 nên (1)(1) luôn có hai nghiệm phân biệt yA, yBy_A,\,y_B. Mỗi nghiệm cho một điểm trên (P)(P), nên Δ\Delta luôn cắt (P)(P) tại hai điểm phân biệt AA, BB. (đpcm)

b) Tích các khoảng cách từ AA, BB đến trục hoành không đổi.

Gọi A(xA;yA)A(x_A;y_A), B(xB;yB)B(x_B;y_B). Khoảng cách từ một điểm đến trục hoành OxOx bằng giá trị tuyệt đối của tung độ điểm đó, nên
d(A,Ox)=∣yA∣,d(B,Ox)=∣yB∣.d(A,Ox)=|y_A|,\qquad d(B,Ox)=|y_B|.

Theo định lí Vi-ét áp dụng cho phương trình (1)(1):
yA⋅yB=−641=−64.y_A\cdot y_B=\frac{-64}{1}=-64.

Do đó
d(A,Ox)⋅d(B,Ox)=∣yA∣⋅∣yB∣=∣yA yB∣=∣−64∣=64.d(A,Ox)\cdot d(B,Ox)=|y_A|\cdot|y_B|=|y_A\,y_B|=|-64|=64.

Kết quả 6464 không phụ thuộc vào mm, tức là không phụ thuộc vào vị trí của Δ\Delta. Vậy tích các khoảng cách từ AA và BB đến trục hoành luôn bằng 6464, không đổi. (đpcm)

Đáp số

đpcmTích các khoảng cách không đổi và bằng 64 (đpcm)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.