Đề bài
Cho tứ giác lồi , không có hai cạnh nào song song. Gọi , theo thứ tự là trung điểm , . Gọi , , , lần lượt là trung điểm của , , , .
a) Chứng minh rằng tứ giác là một hình bình hành.
b) Gọi là giao điểm của , . Chứng minh rằng , , thẳng hàng.
Lời giải
Ta dùng phương pháp vectơ (chương IV, Toán 10 KNTT). Chọn một điểm tuỳ ý làm gốc, kí hiệu vectơ vị trí của mỗi điểm bởi chính chữ cái của điểm đó: , , ...
Vì , lần lượt là trung điểm , nên:
Theo giả thiết, , , , lần lượt là trung điểm của , , , , do đó:
a) Chứng minh là hình bình hành.
Ta tính hai vectơ và :
Suy ra:
Vậy tứ giác có một cặp cạnh đối và song song và bằng nhau, nên là một hình bình hành.
*(Giả thiết tứ giác lồi và không có hai cạnh nào song song đảm bảo bốn điểm không thẳng hàng, tức hình bình hành không suy biến.)*
b) Chứng minh , , thẳng hàng.
Vì là hình bình hành nên hai đường chéo và cắt nhau tại trung điểm của mỗi đường. Do đó là trung điểm của :
Mặt khác, trung điểm của đoạn có vectơ vị trí:
So sánh hai kết quả, ta được:
nghĩa là chính là trung điểm của đoạn . Vậy nằm trên đường thẳng , tức ba điểm , , thẳng hàng (hơn nữa là trung điểm của ). (đpcm)
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.