Sách bài tập Toán 11 Tập hai

Giải Bài 9.16 trang 60 SBT Toán 11

Bài 26. Khoảng cách

Đề bài

Chuyển động của một hạt trên một dây rung được cho bởi công thức s(t)=10+2sin⁡(4πt+π6)s(t) = 10 + \sqrt{2}\sin\left(4\pi t + \dfrac{\pi}{6}\right), trong đó ss tính bằng centimét và tt tính bằng giây. Tính vận tốc của hạt sau tt giây. Vận tốc cực đại của hạt là bao nhiêu? (Làm tròn kết quả đến chữ số thập phân thứ nhất).

Lời giải

Vận tốc của hạt sau tt giây

Vận tốc là đạo hàm của quãng đường theo thời gian:

v(t)=s′(t)=[10+2sin⁡(4πt+π6)]′.v(t) = s'(t) = \left[10 + \sqrt{2}\sin\left(4\pi t + \dfrac{\pi}{6}\right)\right]'.

Đạo hàm của hằng số 1010 bằng 00. Với số hạng còn lại, áp dụng quy tắc đạo hàm hàm hợp (sin⁡u)′=u′cos⁡u(\sin u)' = u'\cos u với u=4πt+π6u = 4\pi t + \dfrac{\pi}{6}, ta có u′=4πu' = 4\pi. Do đó:

v(t)=2⋅4πcos⁡(4πt+π6)=4π2 cos⁡(4πt+π6) (cm/s).v(t) = \sqrt{2}\cdot 4\pi\cos\left(4\pi t + \dfrac{\pi}{6}\right) = 4\pi\sqrt{2}\,\cos\left(4\pi t + \dfrac{\pi}{6}\right)\ (\text{cm/s}).

Vận tốc cực đại

Vì −1≤cos⁡(4πt+π6)≤1-1 \le \cos\left(4\pi t + \dfrac{\pi}{6}\right) \le 1 nên:

−4π2≤v(t)≤4π2.-4\pi\sqrt{2} \le v(t) \le 4\pi\sqrt{2}.

Vận tốc cực đại đạt được khi cos⁡(4πt+π6)=1\cos\left(4\pi t + \dfrac{\pi}{6}\right) = 1, khi đó:

vmax⁡=4π2≈17,8 (cm/s).v_{\max} = 4\pi\sqrt{2} \approx 17{,}8\ (\text{cm/s}).

(Tính toán: 4π2≈4×3,14159×1,41421≈17,77≈17,84\pi\sqrt{2} \approx 4 \times 3{,}14159 \times 1{,}41421 \approx 17{,}77 \approx 17{,}8.)

Đáp số

v(t)=4π2 cos⁡(4πt+π6)v(t) = 4\pi\sqrt{2}\,\cos\left(4\pi t + \dfrac{\pi}{6}\right) cm/svmax⁡=4π2≈17,8v_{\max} = 4\pi\sqrt{2} \approx 17{,}8 cm/s

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.