Sách bài tập Toán 9 Tập một

Giải Bài 4.1 trang 45 SBT Toán 9

Bài 3. Giải bài toán bằng cách lập hệ phương trình

Đề bài

a) Vẽ tam giác ABCABC vuông tại AA, AB=3AB = 3 cm, AC=4AC = 4 cm. Tính BCBC, sin⁡B\sin B, cos⁡B\cos B.

b) Vẽ tam giác MNPMNP vuông tại MM, MN=6MN = 6 cm, MP=8MP = 8 cm. Hỏi hai tam giác ABCABC, MNPMNP có đồng dạng không? Tính sin⁡N\sin N, cos⁡N\cos N.

Lời giải

a) Tam giác ABCABC vuông tại AA nên theo định lí Pythagore:
BC2=AB2+AC2=32+42=9+16=25⇒BC=5 (cm).BC^2 = AB^2 + AC^2 = 3^2 + 4^2 = 9 + 16 = 25 \Rightarrow BC = 5 \text{ (cm)}.

Xét tam giác ABCABC vuông tại AA, với góc BB:
- Cạnh đối của góc BB là ACAC, cạnh huyền là BCBC nên
sin⁡B=ACBC=45=0,8.\sin B = \dfrac{AC}{BC} = \dfrac{4}{5} = 0{,}8.
- Cạnh kề của góc BB là ABAB, cạnh huyền là BCBC nên
cos⁡B=ABBC=35=0,6.\cos B = \dfrac{AB}{BC} = \dfrac{3}{5} = 0{,}6.

b) Tam giác MNPMNP vuông tại MM nên theo định lí Pythagore:
NP2=MN2+MP2=62+82=36+64=100⇒NP=10 (cm).NP^2 = MN^2 + MP^2 = 6^2 + 8^2 = 36 + 64 = 100 \Rightarrow NP = 10 \text{ (cm)}.

*Xét sự đồng dạng của hai tam giác ABCABC và MNPMNP:* Hai tam giác đều vuông và các cạnh tương ứng tỉ lệ:
ABMN=36=12,ACMP=48=12,BCNP=510=12.\dfrac{AB}{MN} = \dfrac{3}{6} = \dfrac{1}{2}, \quad \dfrac{AC}{MP} = \dfrac{4}{8} = \dfrac{1}{2}, \quad \dfrac{BC}{NP} = \dfrac{5}{10} = \dfrac{1}{2}.
Vì ba cạnh tương ứng tỉ lệ (cùng tỉ số 12\dfrac{1}{2}) nên △ABC∽△MNP\triangle ABC \backsim \triangle MNP (trường hợp cạnh – cạnh – cạnh). Vậy hai tam giác đồng dạng.

*Tính sin⁡N\sin N, cos⁡N\cos N:* Trong tam giác MNPMNP vuông tại MM, với góc NN:
- Cạnh đối của góc NN là MPMP, cạnh huyền là NPNP nên
sin⁡N=MPNP=810=0,8.\sin N = \dfrac{MP}{NP} = \dfrac{8}{10} = 0{,}8.
- Cạnh kề của góc NN là MNMN, cạnh huyền là NPNP nên
cos⁡N=MNNP=610=0,6.\cos N = \dfrac{MN}{NP} = \dfrac{6}{10} = 0{,}6.

*Nhận xét:* Do △ABC∽△MNP\triangle ABC \backsim \triangle MNP nên B^=N^\widehat{B} = \widehat{N}, vì vậy sin⁡N=sin⁡B=0,8\sin N = \sin B = 0{,}8 và cos⁡N=cos⁡B=0,6\cos N = \cos B = 0{,}6 (phù hợp với kết quả vừa tính).

Đáp số

BC = 5 cm; sin B = 0,8; cos B = 0,6NP = 10 cm; hai tam giác ABC và MNP đồng dạng; sin N = 0,8; cos N = 0,6

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.