Sách bài tập Toán 9 Tập hai

Giải Bài 6.20 trang 13 SBT Toán 9

Bài tập cuối chương VI

Đề bài

Cho phương trình bậc hai (ẩn xx): x2−4x+m−2=0x^2 - 4x + m - 2 = 0.

a) Tìm điều kiện của mm để phương trình có nghiệm.

b) Với các giá trị mm tìm được ở câu a, gọi x1x_1 và x2x_2 là hai nghiệm của phương trình. Hãy tính giá trị của các biểu thức sau theo mm:
A=x12+x22;B=x13+x23.A = x_1^2 + x_2^2; B = x_1^3 + x_2^3.

Lời giải

Phương trình: x2−4x+m−2=0x^2 - 4x + m - 2 = 0 (ẩn xx), với a=1, b=−4, c=m−2a = 1,\ b = -4,\ c = m - 2.

a) Tìm điều kiện của mm để phương trình có nghiệm.

Phương trình bậc hai có nghiệm khi Δ≥0\Delta \ge 0. Ta dùng Δ′\Delta' với b′=−2b' = -2:
Δ′=b′2−ac=(−2)2−1⋅(m−2)=4−m+2=6−m.\Delta' = b'^2 - ac = (-2)^2 - 1\cdot(m-2) = 4 - m + 2 = 6 - m.
Phương trình có nghiệm ⇔Δ′≥0⇔6−m≥0⇔m≤6.\Leftrightarrow \Delta' \ge 0 \Leftrightarrow 6 - m \ge 0 \Leftrightarrow m \le 6.

Vậy với m≤6m \le 6 thì phương trình có nghiệm.

b) Tính AA và BB theo mm.

Với m≤6m \le 6, phương trình có hai nghiệm x1,x2x_1, x_2. Theo định lí Vi-ét:
x1+x2=−ba=4,x1x2=ca=m−2.x_1 + x_2 = -\frac{b}{a} = 4, \qquad x_1 x_2 = \frac{c}{a} = m - 2.

*Tính A=x12+x22A = x_1^2 + x_2^2:*
A=(x1+x2)2−2x1x2=42−2(m−2)=16−2m+4=20−2m.A = (x_1 + x_2)^2 - 2x_1 x_2 = 4^2 - 2(m-2) = 16 - 2m + 4 = 20 - 2m.

*Tính B=x13+x23B = x_1^3 + x_2^3:*
B=(x1+x2)3−3x1x2(x1+x2)=43−3(m−2)⋅4=64−12(m−2)=64−12m+24=88−12m.B = (x_1 + x_2)^3 - 3x_1 x_2 (x_1 + x_2) = 4^3 - 3(m-2)\cdot 4 = 64 - 12(m-2) = 64 - 12m + 24 = 88 - 12m.

Kiểm tra: B=(x1+x2)(A−x1x2)=4[(20−2m)−(m−2)]=4(22−3m)=88−12m.B = (x_1+x_2)(A - x_1 x_2) = 4\big[(20-2m) - (m-2)\big] = 4(22 - 3m) = 88 - 12m. Khớp kết quả.

Vậy A=20−2mA = 20 - 2m và B=88−12mB = 88 - 12m (với m≤6m \le 6).

Đáp số

m≤6m \le 6A=20−2m; B=88−12mA = 20 - 2m;\ B = 88 - 12m (với m≤6m \le 6)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.