Giải Bài 8.1 trang 13 SBT Vật lí 10
Đề bài
Đồ thị nào sau đây là của chuyển động biến đổi?
Bốn đồ thị A, B, C, D trong hệ trục toạ độ.
A. Trục tung là d, trục hoành là t; đường thẳng xuất phát từ gốc O đi lên (d tăng đều theo t).
B. Trục tung là d, trục hoành là t; đường thẳng xuất phát từ một giá trị d dương trên trục tung đi xuống cắt trục t (d giảm đều theo t).
C. Trục tung là v, trục hoành là t; đường thẳng xuất phát từ một giá trị v dương trên trục tung đi xuống cắt trục t (v giảm đều theo t).
D. Trục tung là v, trục hoành là t; đường thẳng nằm ngang ở một giá trị v dương không đổi (v không đổi theo t).
Lời giải
Phân tích đề: Chuyển động biến đổi là chuyển động có vận tốc thay đổi theo thời gian (tốc độ tăng hoặc giảm). Muốn nhận ra chuyển động biến đổi từ đồ thị thì phải xét đồ thị *vận tốc – thời gian* (): nếu đường biểu diễn thay đổi (đi lên hoặc đi xuống) theo thì đó là chuyển động biến đổi; nếu không đổi (đường nằm ngang) thì là chuyển động đều.
Xét từng đồ thị:
a) Đồ thị A và B có trục tung là độ dịch chuyển (đồ thị ), không phải vận tốc. Đường thẳng (dù đi lên hay đi xuống) ứng với biến thiên đều theo , tức vận tốc không đổi → chuyển động thẳng đều, không phải chuyển động biến đổi.
b) Đồ thị D có trục tung là vận tốc nhưng đường nằm ngang: hằng số, không đổi theo thời gian → chuyển động thẳng đều, không phải chuyển động biến đổi.
c) Đồ thị C có trục tung là vận tốc , đường thẳng đi xuống cắt trục : vận tốc giảm đều theo thời gian. Khi đó gia tốc → vận tốc thay đổi → đây là chuyển động biến đổi (chuyển động thẳng chậm dần đều).
Kết luận: Đồ thị của chuyển động biến đổi là C.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.