Sách giáo khoa Hoá học 10

Giải Câu hỏi 2 trang 66 SGK Hoá học 10

Bài 13. Liên kết hydrogen và tương tác van der Waals   Đã kiểm chéo

Đề bài

Những nguyên tử hydrogen nào trong phân tử ethanol (CH3_3CH2_2OH) không tham gia vào liên kết hydrogen? Vì sao?

Lời giải

Điều kiện để một nguyên tử H tham gia liên kết hydrogen: nguyên tử H đó phải liên kết với nguyên tử có độ âm điện lớn và có kích thước nhỏ (thường là F, O, N), khiến liên kết X–H phân cực mạnh (H mang một phần điện tích dương δ+\delta^+).

Phân tích phân tử ethanol CH3CH2OHCH_3CH_2OH: phân tử có tất cả 6 nguyên tử hydrogen, được chia thành hai loại:

a) 5 nguyên tử H liên kết với nguyên tử carbon (3 H trong nhóm CH3CH_3 và 2 H trong nhóm CH2CH_2): đây là các nguyên tử H không tham gia vào liên kết hydrogen. Vì carbon có độ âm điện nhỏ, liên kết C–HC–H hầu như không phân cực nên nguyên tử H này không mang phần điện tích dương đủ lớn để hình thành liên kết hydrogen.

b) 1 nguyên tử H trong nhóm hydroxyl (–O–H)(–O–H): nguyên tử này liên kết với oxygen có độ âm điện lớn, liên kết O–HO–H phân cực mạnh nên H mang điện tích δ+\delta^+ và có tham gia liên kết hydrogen (với nguyên tử O của phân tử ethanol khác hoặc của nước).

Kết luận: Năm nguyên tử H liên kết trực tiếp với carbon (trong CH3CH_3 và CH2CH_2) không tham gia vào liên kết hydrogen, vì chúng liên kết với carbon có độ âm điện nhỏ, liên kết C–HC–H kém phân cực.

Đáp số

5 nguyên tử H liên kết với carbon (3 H của nhóm CH3CH_3 và 2 H của nhóm CH2CH_2) không tham gia liên kết hydrogen, vì liên kết C–H kém phân cực (C có độ âm điện nhỏ)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.