Giải Câu hỏi 3 trang 67 SGK Hoá học 10
Đề bài
Hãy giải thích sự khác nhau về nhiệt độ sôi của butane và isobutane.
Lời giải
Phân tích đề:
Butane và isobutane là hai đồng phân của nhau, cùng công thức phân tử nên có cùng phân tử khối (). Cả hai đều là phân tử không phân cực (chỉ gồm liên kết C–C và C–H), do đó giữa các phân tử không có liên kết hydrogen, chỉ có tương tác van der Waals (lực phân tán London).
a) Hình dạng phân tử khác nhau:
- Butane có mạch carbon không phân nhánh (mạch thẳng): → phân tử kéo dài, diện tích bề mặt tiếp xúc giữa các phân tử lớn.
- Isobutane có mạch carbon phân nhánh: → phân tử gọn lại, dạng gần như hình cầu, diện tích bề mặt tiếp xúc nhỏ hơn.
b) Ảnh hưởng đến tương tác van der Waals và nhiệt độ sôi:
Vì hai chất có cùng phân tử khối nên độ mạnh của tương tác van der Waals chủ yếu phụ thuộc vào diện tích bề mặt tiếp xúc giữa các phân tử:
- Butane (mạch thẳng) có diện tích tiếp xúc lớn hơn → tương tác van der Waals mạnh hơn → cần nhiều năng lượng hơn để tách các phân tử ra khỏi nhau → nhiệt độ sôi cao hơn (butane sôi ở khoảng ).
- Isobutane (mạch nhánh) có diện tích tiếp xúc nhỏ hơn → tương tác van der Waals yếu hơn → nhiệt độ sôi thấp hơn (isobutane sôi ở khoảng ).
Kết luận: Butane có nhiệt độ sôi cao hơn isobutane vì phân tử butane mạch thẳng có diện tích bề mặt tiếp xúc lớn hơn, dẫn đến tương tác van der Waals giữa các phân tử mạnh hơn.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.