Giải Câu hỏi trang 30 SGK Lịch sử và Địa lí 8
Đề bài
Khai thác sơ đồ hình 6.2 và thông tin trong mục, hãy trình bày công cuộc khai phá vùng đất phía Nam từ thế kỉ XVI đến thế kỉ XVIII.
Hình 6.2 (trang 29): 'Sơ đồ một số nét chính về công cuộc khai phá vùng đất phía Nam trong các thế kỉ XVI – XVIII'. Đây là sơ đồ trục thời gian hai tầng, gồm 6 mốc sự kiện: Tầng TRÊN (đọc từ phải sang trái): • 1558 — Nguyễn Hoàng vào trấn thủ vùng Thuận Hoá • 1611 — Nguyễn Hoàng lập phủ Phú Yên (nay thuộc tỉnh Đắk Lắk) • 1653 — Dinh Thái Khang (nay thuộc tỉnh Khánh Hoà) được thành lập Tầng DƯỚI (đọc từ trái sang phải): • 1693 — Đặt trấn Thuận Thành, sau đổi là phủ Bình Thuận (vùng đất nay thuộc các tỉnh Khánh Hoà, Lâm Đồng) • 1698 — Phủ Gia Định (nay gồm các tỉnh Đồng Nai, Tây Ninh, Đồng Tháp và Thành phố Hồ Chí Minh) được thành lập • 1757 — Chúa Nguyễn hoàn thiện hệ thống chính quyền trên vùng đất Nam Bộ tương đương như ngày nay
Gợi ý trả lời
Công cuộc khai phá vùng đất phía Nam từ thế kỉ XVI đến thế kỉ XVIII
Dựa vào sơ đồ hình 6.2 và thông tin trong mục, công cuộc khai phá vùng đất phía Nam được tiến hành qua các mốc chính theo trình tự thời gian như sau:
a) Năm 1558 – Mở đầu quá trình: Nguyễn Hoàng được cử vào trấn thủ vùng Thuận Hoá. Từ đây, họ Nguyễn từng bước xây dựng cơ sở, tổ chức di dân khai hoang, lập làng xóm, mở rộng và phát triển vùng đất phía Nam.
b) Năm 1611: Nguyễn Hoàng lập phủ Phú Yên, tiếp tục đưa người dân vào khai khẩn, mở rộng lãnh thổ về phía nam.
c) Năm 1653: Dinh Thái Khang (nay thuộc tỉnh Khánh Hoà) được thành lập, đánh dấu bước tiến mới trong việc tổ chức quản lí và khai phá vùng đất.
d) Năm 1693: Chính quyền chúa Nguyễn đặt trấn Thuận Thành, sau đổi là phủ Bình Thuận (vùng đất nay thuộc các tỉnh Ninh Thuận, Bình Thuận), hoàn thiện thêm việc xác lập và quản lí lãnh thổ.
e) Năm 1698: Nguyễn Hữu Cảnh được cử vào kinh lí vùng đất phía Nam, lập phủ Gia Định (nay gồm các tỉnh Đồng Nai, Tây Ninh, Đồng Tháp và Thành phố Hồ Chí Minh). Vùng đất Nam Bộ được tổ chức thành đơn vị hành chính thuộc chính quyền chúa Nguyễn.
g) Năm 1757: Chúa Nguyễn hoàn thiện hệ thống chính quyền trên vùng đất Nam Bộ tương đương như ngày nay.
Nhận xét: Trải qua gần hai thế kỉ (XVI – XVIII), bằng nhiều hình thức như di dân khai hoang, lập làng, thiết lập các đơn vị hành chính (phủ, dinh, trấn), các chúa Nguyễn và nhân dân đã từng bước khai phá, xác lập và thực thi chủ quyền trên toàn bộ vùng đất phía Nam, mở rộng lãnh thổ đất nước đến vùng Nam Bộ như ngày nay. Đây là quá trình lao động bền bỉ, sáng tạo và có ý nghĩa to lớn trong lịch sử dân tộc.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.