Sách giáo khoa Ngữ văn 10 Tập hai

Giải Đề 4 trang 127 SGK Ngữ văn 10

Ôn tập học kì II   Gợi ý trả lời

Đề bài

Theo quan sát và trải nghiệm của bạn, ở không gian sinh hoạt cộng đồng nào còn thiếu những quy định, hướng dẫn về hành vi ứng xử cần có cho mọi người? Trong vai người được một cơ quan, tổ chức có thẩm quyền uỷ nhiệm, bạn hãy hoàn thành một bản nội quy hay hướng dẫn nơi công cộng góp phần xây dựng môi trường sống lành mạnh, có văn hoá.

Gợi ý trả lời

## Hướng dẫn làm bài (SGK Ngữ văn 10 – KNTT, Ôn tập HK II, Đề 4, tr.128)

Đây là bài viết văn bản nội quy / hướng dẫn nơi công cộng – một dạng văn bản thông tin có tính quy phạm, đã học ở Bài 9. Để làm tốt, cần thực hiện tuần tự từng bước sau.

### a) Xác định không gian còn thiếu quy định và lí do chọn

Từ quan sát thực tế, em chọn công viên / vườn hoa trong khu dân cư – nơi mọi lứa tuổi cùng vui chơi, tập thể dục, nhưng thường xuyên xảy ra các hành vi thiếu văn hoá (xả rác, giẫm lên cỏ, dắt chó không rọ mõm, mở loa to, chiếm dụng ghế đá…) mà lại chưa có bảng nội quy rõ ràng. Vì vậy rất cần một bản hướng dẫn ứng xử để xây dựng môi trường sinh hoạt chung lành mạnh, có văn hoá.

*(Có thể chọn không gian khác: thư viện công cộng, khu chung cư, bến xe, sân chơi thiếu nhi, bãi biển… miễn là nêu được lí do xác đáng.)*

###

b) Xác định tư cách người viết và cơ quan uỷ nhiệm

Trong vai người được Uỷ ban nhân dân phường (hoặc Ban quản lí công viên) uỷ nhiệm soạn thảo. Việc nêu rõ cơ quan ban hành tạo tính thẩm quyền và hiệu lực cho văn bản.

###

c) Hình dung bố cục một văn bản nội quy đúng quy cách

Một bản nội quy chuẩn gồm 3 phần:
- Phần đầu: quốc hiệu – tiêu ngữ; tên cơ quan ban hành; tên văn bản (nhan đề).
- Phần nội dung: các điều, khoản quy định cụ thể (những việc được làm – không được làm), diễn đạt ngắn gọn, rõ ràng, khách quan, đánh số thứ tự.
- Phần cuối: lời đề nghị thực hiện, thời điểm có hiệu lực, nơi/đại diện kí ban hành.

###

d) Viết bản nội quy hoàn chỉnh

---

UỶ BAN NHÂN DÂN PHƯỜNG …

CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

*…, ngày … tháng … năm …*

## NỘI QUY CÔNG VIÊN – VƯỜN HOA PHƯỜNG …

*Nhằm giữ gìn cảnh quan, bảo đảm an toàn và xây dựng nếp sống văn minh nơi công cộng, Uỷ ban nhân dân phường … ban hành nội quy sử dụng công viên như sau:*

Điều 1. Giữ gìn vệ sinh chung
Bỏ rác đúng nơi quy định; không khạc nhổ, không vứt tàn thuốc, xác động vật, phế thải xuống lối đi, thảm cỏ và hồ nước.

Điều 2. Bảo vệ cây xanh và cảnh quan
Không bẻ cành, hái hoa, giẫm lên bồn cỏ, khắc vẽ lên thân cây, ghế đá và các công trình trong công viên.

Điều 3. Giữ trật tự, ứng xử văn minh
Nói năng lịch sự, nhường nhịn người già, trẻ em, người khuyết tật; không gây gổ, cãi vã, không mở loa đài, hát hò quá to làm ảnh hưởng người xung quanh (nhất là sau 21 giờ).

Điều 4. Bảo đảm an toàn
Không mang theo vật dễ cháy nổ, hung khí; không đốt lửa, đá bóng ở khu vực đông người; sử dụng thiết bị tập luyện, trò chơi đúng hướng dẫn.

Điều 5. Quản lí vật nuôi
Vật nuôi (chó, mèo…) phải có dây dắt, rọ mõm; chủ vật nuôi tự thu dọn chất thải của vật nuôi mình.

Điều 6. Giữ gìn tài sản công cộng
Không tự ý di chuyển, chiếm dụng ghế đá, thiết bị; không buôn bán, kinh doanh, dựng lều quán khi chưa được phép.

Điều 7. Trách nhiệm thực hiện
Mọi người dân và du khách khi vào công viên có trách nhiệm chấp hành nội quy này. Trường hợp vi phạm sẽ bị nhắc nhở, xử lí theo quy định hiện hành.

*Nội quy có hiệu lực kể từ ngày kí. Rất mong nhận được sự hợp tác của toàn thể nhân dân.*

TM. UỶ BAN NHÂN DÂN PHƯỜNG …
*(kí tên, đóng dấu)*

---

###

e) Rà soát, kiểm tra lại

- Văn bản đủ ba phần, có cơ quan ban hành và người kí → bảo đảm tính thẩm quyền.
- Các điều, khoản được đánh số, diễn đạt ngắn gọn, khách quan, mỗi điều một nội dung ứng xử.
- Nội dung bám sát mục tiêu đề bài: góp phần xây dựng môi trường sống lành mạnh, có văn hoá.

→ Bài viết đáp ứng đầy đủ yêu cầu của đề.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.