Giải Câu 4 trang 14 SGK Ngữ văn 10
Đề bài
Công việc của thần Trụ Trời, thần Sét và thần Gió là gì? Công việc đó được miêu tả như thế nào, nhằm mục đích gì?
(văn bản: Truyện về các vị thần sáng tạo thế giới (gồm Thần Trụ Trời, thần Sét, thần Gió) - thần thoại Việt Nam)
Gợi ý trả lời
Công việc của ba vị thần và cách miêu tả, mục đích:
a) Thần Trụ Trời: Công việc của thần là *khai thiên lập địa* — dùng đầu đội trời, tay đào đất, đắp đá thành một cái cột cao lớn để chống trời, tách trời và đất ra làm hai. Khi trời đã cao và khô cứng, thần lại phá cột đi, ném đất đá khắp nơi tạo thành núi non, đảo, gò đống; chỗ thần đào đất lấy đá đắp cột thì thành biển cả.
b) Thần Sét: Công việc của thần là *thi hành luật pháp ở trần gian*, chuyên trừng phạt kẻ có tội theo lệnh của Ngọc Hoàng. Thần có mặt mũi nanh ác, tiếng quát tháo dữ dội; khi xử án kẻ nào thì tay cầm lưỡi búa đá giáng xuống đầu tội nhân rồi lại bay lên, hành động mạnh mẽ, nhanh và đáng sợ.
c) Thần Gió: Công việc của thần là *làm ra gió* — tạo nên gió nhỏ hay bão lớn tùy theo lệnh Ngọc Hoàng. Thần không có đầu, bảo bối là một thứ quạt màu nhiệm; thần làm gió bằng cách phối hợp cùng thần Mưa, thần Sét để trừng phạt hoặc giúp đỡ con người dưới hạ giới.
Nhận xét chung:
- *Cách miêu tả:* Công việc của mỗi thần được miêu tả gắn liền với hình dáng kì vĩ, khác thường (thân thể to lớn, có bảo bối, vũ khí riêng) và những hành động phi thường, mang tầm vóc vũ trụ (đội trời, đắp cột, giáng búa, quạt gió). Nghệ thuật phóng đại, tưởng tượng kì ảo khiến các vị thần hiện lên lớn lao, oai nghiêm.
- *Mục đích:* Qua việc hình dung công việc của các thần, người xưa nhằm lí giải, cắt nghĩa quá trình hình thành của trời đất, núi sông, biển cả và các hiện tượng tự nhiên (sấm sét, mưa gió) khi chưa có tri thức khoa học; đồng thời gửi gắm khát vọng chinh phục, làm chủ tự nhiên và nhận thức ban đầu của con người về thế giới xung quanh.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.