Giải Bài 1 trang 45 SGK Ngữ văn 10
Đề bài
Có thể chia đoạn trích thành mấy phần? Hãy xác định mối liên hệ giữa các phần ấy.
(văn bản: Người cầm quyền khôi phục uy quyền (trích Những người khốn khổ) – Vích-to Huy-gô)
Gợi ý trả lời
Bố cục đoạn trích: Có thể chia đoạn trích thành hai phần, lấy mốc là cái chết của Phăng-tin.
a) Phần 1 – Từ đầu đến *"...Phăng-tin đã tắt thở"*:
Giăng Van-giăng (lúc này là thị trưởng Ma-đơ-len) chưa khôi phục được uy quyền của mình. Trước mặt Gia-ve, ông nhún nhường, hạ mình, nói năng nhẹ nhàng, cầu xin Gia-ve cho mình ba ngày để đi tìm đứa con của Phăng-tin. Ông làm vậy vì muốn giữ sự yên lòng cho Phăng-tin đang hấp hối, không muốn nàng biết sự thật phũ phàng. Trong khi đó Gia-ve hống hách, tàn nhẫn, quát tháo, phô trương quyền lực, chính lời lẽ của hắn đã khiến Phăng-tin khiếp sợ mà tắt thở.
b) Phần 2 – Phần còn lại:
Sau khi Phăng-tin chết, Giăng Van-giăng thay đổi hẳn thái độ: ông trở nên mạnh mẽ, đĩnh đạc và đầy uy quyền. Ông nghiêm khắc kết tội Gia-ve đã giết chết Phăng-tin, chủ động hành động (giật gãy thanh giường làm vũ khí), buộc Gia-ve phải run sợ, lùi bước. Giăng Van-giăng dành những cử chỉ trân trọng, yêu thương cho người đã khuất. Đến đây, "người cầm quyền" thực sự đã *khôi phục uy quyền*.
Mối liên hệ giữa hai phần:
- Hai phần có quan hệ tương phản, đối lập rõ rệt về vị thế và thái độ của Giăng Van-giăng: từ chỗ nhún nhường, cam chịu (phần 1) chuyển sang mạnh mẽ, chủ động áp đảo (phần 2); đồng thời vị thế của Gia-ve biến đổi ngược lại (từ hống hách sang run sợ).
- Hai phần nối tiếp nhau theo mạch phát triển của diễn biến và tâm lí nhân vật, được gắn kết bởi cái chết của Phăng-tin – đây chính là *bước ngoặt* làm thay đổi toàn bộ tình thế: chừng nào Phăng-tin còn sống, Giăng Van-giăng còn phải nín nhịn; khi nàng đã mất, ông không còn gì phải e dè nên bộc lộ trọn vẹn khí phách, khôi phục uy quyền. Sự tương phản ấy làm nổi bật vẻ đẹp nhân cách và sức mạnh tình thương của nhân vật Giăng Van-giăng.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.