Sách giáo khoa Ngữ văn 10 Tập một

Giải Câu hỏi trang 77 SGK Ngữ văn 10

Yêu và đồng cảm (Phong Tử Khải)   Gợi ý trả lời

Đề bài

Tác giả mở đầu bài viết bằng một câu chuyện, điều đó gây được ấn tượng gì với bạn?
(văn bản: Yêu và đồng cảm (Trích) - Phong Tử Khải)

Gợi ý trả lời

Nhận diện cách mở đầu

Mở đầu bài viết, Phong Tử Khải không nêu ngay một luận điểm lí thuyết về nghệ thuật mà kể một câu chuyện nhỏ, rất đời thường: một chú bé giúp tác giả sắp xếp đồ đạc trên bàn. Điều khiến tác giả kinh ngạc là chú bé sắp đặt mọi thứ một cách ngay ngắn, hài hòa, cân đối — nghĩa là sắp đặt theo cảm quan về cái đẹp chứ không chỉ cho gọn. Từ đó tác giả nhận ra chú bé mang sẵn trong mình tấm lòng, con mắt của người nghệ sĩ.

Ấn tượng mà cách mở đầu gợi ra

a) *Tự nhiên, gần gũi, cuốn hút:* Thay vì bắt đầu bằng khái niệm khô khan, tác giả dẫn người đọc vào vấn đề bằng một mẩu chuyện sinh động, dễ hình dung. Cách vào bài nhẹ nhàng này tạo thiện cảm, khơi gợi tò mò và kéo người đọc đi tiếp một cách tự nhiên.

b) *Giàu sức gợi, dẫn dắt khéo léo đến luận đề:* Câu chuyện tưởng như vặt vãnh lại hé mở đúng vấn đề cốt lõi của toàn bài — bản chất của nghệ thuật và tấm lòng đồng cảm của người nghệ sĩ. Hình ảnh chú bé có "tâm hồn nghệ sĩ" trở thành điểm tựa để tác giả triển khai suy ngẫm: trẻ em và người nghệ sĩ gặp nhau ở tấm lòng trong trẻo, biết yêu thương và đồng cảm với vạn vật.

c) *Tạo giọng điệu tâm tình, thuyết phục bằng trải nghiệm:* Vì là chuyện người thật việc thật của chính tác giả nên lời bàn về nghệ thuật phía sau không áp đặt mà như một sự chia sẻ, chiêm nghiệm, khiến người đọc dễ tin, dễ đồng tình.

Khái quát

Câu chuyện mở đầu vừa gây ấn tượng bất ngờ, thú vị, vừa làm nền tảng dẫn dắt khéo léo cho toàn bộ hệ thống luận điểm về cái đẹp và tấm lòng đồng cảm của người nghệ sĩ.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.