Giải Câu hỏi trang 78 SGK Ngữ văn 10
Đề bài
Góc nhìn riêng về sự vật được thể hiện thế nào ở những người có nghề nghiệp khác nhau?
(văn bản: Yêu và đồng cảm – Phong Tử Khải)
Gợi ý trả lời
Góc nhìn riêng về sự vật ở những người có nghề nghiệp khác nhau
Để làm rõ ý "mỗi người có một cách nhìn riêng về thế giới", tác giả Phong Tử Khải lấy ví dụ về một gốc cây và cho thấy cùng một sự vật nhưng mỗi người, do nghề nghiệp (tức mục đích, thói quen nghề) khác nhau, lại nhìn theo một cách khác nhau:
- a) Nhà khoa học (nhà thực vật học): nhìn cái cây bằng con mắt *phân loại, nghiên cứu* — quan tâm đến đặc tính, loài, họ của cây, xếp nó vào hệ thống tri thức khoa học.
-
b) Bác làm vườn: nhìn cái cây bằng con mắt *chăm sóc, vun trồng* — chú ý đến sự sinh trưởng, tốt xấu, cách trồng và nuôi dưỡng để cây phát triển.
-
c) Chú thợ mộc: nhìn cái cây bằng con mắt *thực dụng, vụ lợi* — cân nhắc xem thân gỗ có dùng được không, làm được vật dụng gì, giá trị sử dụng ra sao.
-
d) Người họa sĩ: nhìn cái cây bằng con mắt *thưởng thức cái đẹp, bằng tấm lòng đồng cảm* — chỉ chăm chú ngắm dáng vẻ, hình thái của cây đúng như nó đang hiện ra, không màng đến lợi ích hay phân loại. Đây là cái nhìn hồn nhiên, vô tư, vị nghệ thuật.
→ Nhận xét: Qua ví dụ này, tác giả cho thấy *góc nhìn về sự vật bị chi phối bởi nghề nghiệp và mục đích của mỗi người*: người thì nhìn để hiểu, người để trồng, người để dùng, còn người nghệ sĩ thì nhìn để cảm và yêu chính bản thân sự vật. Từ đó khẳng định cái nhìn của người nghệ sĩ là cái nhìn giàu tình đồng cảm nhất, hướng tới vẻ đẹp tự thân của vạn vật.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.