Sách giáo khoa Ngữ văn 7 Tập hai

Giải Câu hỏi 3 trang 66 SGK Ngữ văn 7

Nói với con (Y Phương)   Gợi ý trả lời

Đề bài

Người cha đã nhìn nhận như thế nào về mối quan hệ giữa “con” với gia đình, quê hương, xứ sở? Những mối quan hệ ấy có ý nghĩa gì đối với sự trưởng thành của “con”?
(văn bản: Nói với con (Y Phương))

Gợi ý trả lời

a) Cách người cha nhìn nhận mối quan hệ giữa "con" với gia đình, quê hương, xứ sở

Trong lời tâm tình, người cha cho thấy "con" lớn lên trong vòng tay và tình yêu thương của ba mối quan hệ gắn bó, nâng đỡ nhau:

- Với gia đình: Người cha nhắc lại những ngày đầu đời của con bằng hình ảnh trìu mến:

> *Chân phải bước tới cha*
> *Chân trái bước tới mẹ*
> *Một bước chạm tiếng nói*
> *Hai bước tới tiếng cười*

Từng bước đi chập chững của con đều được cha mẹ dang tay đón đợi; con lớn lên trong một mái ấm tràn ngập tiếng nói, tiếng cười và tình yêu thương. Gia đình chính là cái nôi êm đềm đầu tiên.

- Với quê hương ("người đồng mình"): Người cha khẳng định con còn trưởng thành trong cuộc sống lao động cần cù, tài hoa và nghĩa tình của những con người quê mình:

> *Người đồng mình yêu lắm con ơi*
> *Đan lờ cài nan hoa*
> *Vách nhà ken câu hát*

Những động từ *"cài", "ken"* cho thấy người quê hương vừa chịu khó, khéo léo, vừa gắn bó, lạc quan, biến cuộc sống lao động thành thơ, thành nhạc.

- Với xứ sở, thiên nhiên: Người cha nhìn thiên nhiên quê hương như một tấm lòng bao dung, che chở và nuôi dưỡng con:

> *Rừng cho hoa*
> *Con đường cho những tấm lòng*

Thiên nhiên không chỉ cho vẻ đẹp ("hoa") mà còn cho con cả tình nghĩa, ân tình ("những tấm lòng"). Như vậy, trong cái nhìn của người cha, con được sinh ra, lớn lên và được bồi đắp bởi cả gia đình, con người và thiên nhiên quê hương.

b) Ý nghĩa của những mối quan hệ ấy đối với sự trưởng thành của "con"

- Gia đình, quê hương, xứ sở chính là cái nôi, là cội nguồn nuôi dưỡng con khôn lớn cả về thể chất lẫn tâm hồn.
- Những mối quan hệ ấy bồi đắp cho con tình yêu thương, lòng biết ơn và niềm tự hào về nguồn cội, về "người đồng mình".
- Từ đó, con được tiếp nhận những phẩm chất đẹp đẽ của quê hương: cần cù, tài hoa, mạnh mẽ, giàu nghĩa tình, biết sống thủy chung, gắn bó.
- Đó cũng là điểm tựa và hành trang để con vững vàng bước vào đời, sống xứng đáng với gia đình và quê hương, tiếp nối truyền thống tốt đẹp của "người đồng mình".

→ Nói cách khác, chính tình cảm gia đình và quê hương là nguồn sức mạnh, là nền tảng làm nên nhân cách và sự trưởng thành của con.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.