Giải Bài 7 trang 45 SGK Ngữ văn 8
Đề bài
Tác giả Thiên Trường vãn vọng còn là một vị vua. Điều đó gợi cho em những suy nghĩ gì khi đọc bài thơ?
(văn bản: Thiên Trường vãn vọng (Trần Nhân Tông))
Gợi ý trả lời
Tìm hiểu đề: Câu hỏi yêu cầu nêu suy nghĩ của em khi biết tác giả bài thơ *Thiên Trường vãn vọng* — Trần Nhân Tông — vừa là một nhà thơ, vừa là một vị vua (vua Trần Nhân Tông, vị vua anh hùng đã hai lần lãnh đạo quân dân nhà Trần đánh thắng giặc Mông – Nguyên). Cần gắn thông tin ấy với nội dung và cảm xúc của bài thơ.
a) Một vị vua mà vẫn gắn bó, am hiểu cảnh quê:
Bài thơ vẽ nên cảnh buổi chiều ở phủ Thiên Trường thật bình dị, thân thuộc: thôn xóm chìm trong sương khói "nửa như có, nửa như không", tiếng sáo mục đồng dẫn trâu về, từng đôi cò trắng liệng xuống cánh đồng. Một người đứng trên ngai vàng mà lại cảm nhận được vẻ đẹp mộc mạc của làng quê đến vậy chứng tỏ Trần Nhân Tông là vị vua rất gần gũi với nhân dân, với cuộc sống thôn dã, chứ không xa cách, cao sang.
b) Tâm hồn thi sĩ tinh tế trong con người đế vương:
Điều đó khiến em bất ngờ và cảm phục: một vị vua bận trăm công nghìn việc vẫn giữ được tâm hồn nhạy cảm, yêu thiên nhiên, biết rung động trước cảnh chiều quê yên ả. Qua bài thơ, em thấy ở ông vẻ đẹp hài hòa giữa chất đế vương và chất nghệ sĩ.
c) Vẻ đẹp của một đất nước thanh bình sau chiến thắng:
Biết tác giả là vị vua từng cầm quân đánh giặc, em hiểu sâu hơn niềm vui ẩn trong bức tranh chiều ấy: cảnh làng quê ấm no, thanh bình chính là thành quả của những năm tháng chiến đấu giữ nước. Tình yêu thiên nhiên trong bài thơ cũng là tình yêu quê hương, đất nước, là niềm tự hào và sự gắn bó của nhà vua với giang sơn do chính mình gìn giữ.
d) Suy nghĩ của riêng em:
Em thêm kính trọng Trần Nhân Tông — một con người vừa có tài trị nước, cầm quân, vừa có tâm hồn thi sĩ cao đẹp. Bài thơ dạy em rằng tình yêu quê hương đất nước có thể bắt đầu từ việc biết yêu, biết trân trọng những điều bình dị, thân thuộc nhất quanh ta.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.