Giải Câu hỏi 2 trang 33 SGK Sinh học 10
Đề bài
Đặc điểm nào về mặt cấu trúc hoá học khiến phospholipid là một chất lưỡng cực?
Lời giải
Phân tích cấu trúc phospholipid (SGK Sinh học 10 – KNTT, Bài 5):
Phospholipid có cấu tạo gồm:
- Một phân tử glycerol liên kết với hai đuôi acid béo (chuỗi hydrocarbon dài).
- Một nhóm phosphate (thường gắn thêm một nhóm phân cực khác) liên kết với glycerol thay cho acid béo thứ ba.
Vì sao phospholipid là chất lưỡng cực (amphipathic):
a) Đầu phosphate – ưa nước (phân cực): Nhóm phosphate tích điện, phân cực nên dễ tạo liên kết hydrogen với nước ⟶ phần "đầu" tan trong nước (ưa nước).
b) Hai đuôi acid béo – kị nước (không phân cực): Chuỗi hydrocarbon dài không phân cực, không tạo liên kết với nước ⟶ phần "đuôi" không tan trong nước (kị nước).
➡️ Trong cùng một phân tử tồn tại đồng thời hai phần có tính chất trái ngược: một đầu ưa nước và một đuôi kị nước. Chính sự có mặt đồng thời của hai phần này làm cho phospholipid mang tính lưỡng cực (vừa ưa nước vừa kị nước). Nhờ đặc điểm đó, trong môi trường nước các phân tử phospholipid tự sắp xếp thành lớp kép (đầu ưa nước quay ra ngoài, đuôi kị nước quay vào trong) – cơ sở cấu trúc của màng sinh chất.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.